Homosisteinin Normal ve Obez Farelerin Yağ Dokusunda CD36 Gen Ekspresyonu Üzerine Etkisinin İncelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Karadeniz Teknik Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2016

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Şeniz Doğramacı

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): AHMET MENTEŞE

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Obezite, vücuda besinler ile alınan enerjinin, harcanan enerjiden fazla olmasından kaynaklanan bir hastalıktır. Homosistein (Hcy), esansiyel bir aminoasit olan metiyoninin hücre içi demetilasyonu sırasında oluşan bir aminoasittir. Cluster of differentiation 36 (CD36), sınıf B çöpçü reseptör ailesinin bir üyesidir. Peroksizom proliferatör-aktive reseptör gama (PPARγ) ve CCAAT/Enhancer Bağlayıcı Protein (C/EBPα) adiposit fonksiyonu ile ilgili birçok geni aktive eden ve CD36'nın ekspresyonunu da düzenleyen transkripsiyon faktörleridirler. Bu çalışmada, hem normal hem de yüksek kalorili diyetle obezite modeli oluşturulan BALB/c farelerden elde edilen epididimal yağ dokusunda birçok patolojik olayla ilişkili olan Hcy'nin CD36, PPARγ ve C/EBPα gen ekspresyonu üzerine etkisinin in vivo olarak incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışmamızda, her birinde 6 adet fare bulunan 4 grup oluşturuldu: Grup 1: Standart fare yemi ve içme suyu, Grup 2: Yüksek yağ içerikli yem ve içme suyu, Grup 3: Standart fare yemi ve homosistein ihtiva eden içme suyu, Grup 4: Yüksek yağ içerikli yem ve homosistein ihtiva eden içme suyu. Her grup yukarıda belirtilen şekilde üç ay beslendikten sonra epididimal yağ dokusu örnekleri alındı. Yağ dokusu örneklerinde CD36, PPARγ ve C/EBPα gen ekspresyon düzeyleri RT-PCR yöntemiyle belirlendi. Obez farelerin yağ dokusunda CD36 gen ekspresyonun anlamlı derecede arttığı bulunurken (p=0.003), Hcy'nin hem standart fare yemi hem de yüksek yağlı yem ile beslenen farelerin yağ dokusunda CD36 gen ekspresyonunu Hcy verilmeyen farelerle karşılaştırıldığında istatistiksel olarak anlamlı derecede azalttığı bulundu (sırasıyla p=0.002 ve p=0.002). PPARγ ve C/EBPα gen ekspresyon düzeylerinin ise standart fare yemi ile beslenen gruba göre diğer tüm gruplarda anlamlı derecede azaldığı gözlendi (p<0.05). Ayrıca Hcy takviyesi ile hem PPARγ hem de C/EBPα gen ekspresyon seviyelerinin kendi kontrollerine göre düşük seviyelerde seyrettiği izlendi. Sonuç olarak hiperhomosisteineminin kardiyovasküler hastalıklar için bağımsız bir risk faktörü oluşunda olası etkenlerden birinin de Hcy'nin yağ dokusunda CD36 gen ekspresyonunu azaltması olabileceği kanaatine varıldı.