Akademik Veri Yönetim Sistemi
İlbasmış Tamer S.(Yürütücü), Boyacı İ. H., Demirel M. A., Akarca Dizakar S. Ö., Özcan Kosif K., Saral Acarca E. S., et al.
Yükseköğretim Kurumları Destekli Proje, BAP Araştırma Projesi, 2024 - 2026
Yatak yaraları, uzun süreli basınç nedeniyle ciltte ve alt dokularda meydana gelen yaralanmalardır. Özellikle tekerlekli sandalyeye ihtiyaç duyan hastalarda, paraplejili hastalarda ve yoğun bakım ünitelerinde yatan hastalarda kronikleşerek enfekte olabilir. Enfekte olan yatak yaraları ciddi komplikasyonlara hatta mortalitelere neden olabilir. Yatak yaraları kronik rahatsızlığı olan hastaların hayat kalitelerini düşürmekte, hastaların tedavi ve bakım hizmetleri ülke ekonomisine önemli bir mali yük getirmektedir.
Yatak yaralarının tedavisinde genellikle sistemik veya topikal geniş spektrumlu antibiyotikler kullanılmaktadır; ancak çoğunlukla antibiyotiğe karşı direnç geliştiği için tedavi zorlaşmaktadır. Topikal tedavilerde birden fazla antibiyotik kullanımı sonucu oluşan biyofilmden, Metisilin Dirençli Staphylococcus Aureus(MRSA) gibi dirençli suşlar ortaya çıkmakta, etkin antibakteriyel tedavi sağlanamamaktadır. Bu nedenle antibiyotik direnci gelişmiş enfeksiyonlarda etki gösterebilen, diğer doku ve organlara zarar vermeyen bakteriyofajların kullanımı ön plana çıkmıştır.
Projede S. aureus bakteriyofajı ve mupirosin içeren yara örtüleri hazırlanarak yatak yaralarının tedavisindeki etkinliği in vitro ve in vivo olarak değerlendirilecektir. Fajlar ve antibiyotiklerin kombine kullanımı ile antibiyotik dozu azaltılabilir böylece antibiyotik direnci gelişimi önlenebilir. Yara örtüleri doku biyo-uyumluluğunun yüksek olması, yara iyileşmesi için nemli ortam sağlaması ve patojenlerin yaralı bölgeye girişini engellemesi nedeniyle seçilmiştir. Yara örtülerinin hazırlanması için lif elektroeğirme yöntemi kullanılacaktır. Elektroeğirme ile elde edilen nanolifler yüksek oranda gözenekli yapıdadır böylece oksijenin nüfuz etmesini sağlamaktadır. Nanolif üretiminde suda çözünmeyen polimer olarak polivinilasetat, selüloz asetat, polikaprolakton ve suda çözünen polimer olarak polivinil alkol, polietilen oksit kullanılacaktır. Polimer çözeltileri mupirosin etkin maddesi ile karıştırılacak ve karakterizasyon yapıldıktan sonra nanolif üretimi için en uygun polimer formülasyonu seçilecektir. İzolasyonu ve karakterizasyonu yapılan fajlar, mupirosin yüklü nanolif formülasyonlarına dahil edilecek ve karakterizasyon çalışmaları yapılarak uygun miktarda ve etkinlikte faj ve mupirosin içeren nanolifler seçilecektir. İn vivo çalışmalarda sıçanlarda basınç yara modeli oluşturulup S. aureus ile enfekte edilecektir. Seçilen formülasyonlar enfekte basınç yara modeli oluşturulmuş olan sıçanların tedavisi için uygulanacaktır ve sonuçlar farmakodinamik, antibakteriyel etkinlik ve yara iyileşmesi açısından değerlendirilecektir.