Güneydoğu Anadolu Bölgesindeki Bozuk Meşe Baltalıklarında Seyreltmenin Fotosentetik Özellikler ile Biyokütleye Etkileri

Tez Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Orman Mühendisliği ABD, Türkiye

Tez Danışmanı: Doç.Dr.Ferit Kocaçınar

Tezin Onay Tarihi: 2011

Tezin Dili: Türkçe

Özet:

Bu çalıĢma, Güneydoğu Anadolu Bölgesindeki kurak alanlarda doğal yayılıĢ gösteren bozuk meĢe baltalıklarının iyileĢtirilerek koruya dönüĢtürülmesi çalıĢmalarına ıĢık tutacak farklı yoğunluktaki seyreltmenin ve budamanın, fotosentetik özellikler, su kullanım etkinliği (SKE) ve biyokütle gibi ekofizyolojik parametreler üzerindeki etkilerini saptamak amacıyla 2010 yılında yapılmıĢtır. AraĢtırma, Mardin Mazıdağı Orman ĠĢletme ġefliği sınırlarında kalan Sultan köyü Ġnce Tepe mevkiinde 5.5 hektarlık bozuk Quercus branthii L. (Ġran palamut meĢesi) meĢçeresini temsil eden, kontrol ve 3 farklı oranda seyreltme yapılan toplam 4 adet, her biri 100 metrekare (10×10 m) büyüklüğündeki, uygulama parsellerinde yürütülmüĢtür. AraĢtırma alanında 100 m2 ’de ortalama 38 adet tepe yapısı düzgün birey vardır. Hiç seyreltme ve budama yapılmamıĢ kontrol parselinde 38 adet tepe yapısı düzgün birey bulunurken, % 25 oranda seyreltme yapılmıĢ parselde 29 adet, % 40 oranda seyreltme yapılan parselde 23 adet, %60 oranda seyreltme yapılan parselde ise 15 adet tepe yapısı düzgün birey bırakılmıĢtır. Bırakılan bireyler yerden 2 metreye kadar budanmıĢtır. Bir vejetasyon periyodu sonunda, uygulanan seyreltme ve budama iĢlemleri meĢçere yapısını fizyolojik ve ekolojik yönden etkilemiĢtir. Ölçülen fotosentez, transpirasyon, su kullanım etkinliği ve stomatal iletkenlik gibi fotosentetik parametreler ve çap-boy artım değerleri sıralaması, genel olarak, % 40 > % 60 > % 25 > % 0 (kontrol) Ģeklinde gerçekleĢmiĢtir. Yaprak su potansiyelleri ise seyreltme oranının artmasıyla birlikte artma eğilimi göstermiĢtir. En yüksek fotosentez oranı 9.41 µmol m-2 s -1 olarak % 40 seyreltme parselinde gerçekleĢmiĢ ve en düĢük oran 3.83 µmol m-2 s -1 olarak kontrol parselinde ölçülmüĢtür. Yine, en yüksek SKE (A/E) 2.71 olarak % 40 seyreltme parselinde gerçekleĢmiĢ ve en düĢük SKE ise 2.03 ile kontrol parselinde gerçekleĢmiĢtir. En yüksek çap-boy artımı ise sırasıyla 0.35 cm - 24.3 cm ile % 40 seyreltme parselinde gerçekleĢirken en düĢük çap-boy artımı sırasıyla 0.08 cm -7 cm ile kontrol parselinde gerçekleĢmiĢtir.

Anahtar Kelimeler: Rehabilitasyon, Koruya tahvil Quercus branthii L., fotosentez, su kullanım etkinliği, seyreltme, kuraklık, ekofizyoloji, su potansiyeli.