Dizel Motorlarında Emme Havasına Su Eklenmesinin Motor Performansı, Yanma ve Eksoz Emisyonları Üzerindeki Etkilerinin Deneysel ve Sayısal Olarak İncelenmesi
Tez Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Karadeniz Teknik Üniversitesi, Sürmene Deniz Bilimleri Fakültesi, Gemi İnşaatı ve Gemi Makineleri Mühendisliği, Türkiye
Tez Danışmanı: Zehra Şahin
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Desteklendiği Program: Diğer
Özet:
Bu çalışmada dizel motorlarında emme havasının
içerisine su eklenmesinin (EHSE) motor performansı, yanma ve eksoz emisyonları
üzerindeki etkileri deneysel ve sayısal olarak incelenmiştir. Deneysel
çalışmada; bir otomotiv dizel motorunda farklı oranlarda suyun emme havasına
eklenmesinin etkileri, farklı yükler ve motor devir sayıları altında
incelenmiştir. Deneysel sonuçlardan, seçilen su oranlarında (SO’nda) özgül
yakıt tüketiminin (ÖYT) 2000 d/d’de genel olarak azaldığı, ancak 4000 d/d’de
arttığı belirlenmiştir. EHSE, azot oksit (NOx) emisyonlarını da tüm
devirlerde önemli ölçüde azaltmıştır. Ayrıca, EHSE genellikle silindir
basınçlarını arttırmış, ancak silindir sıcaklıklarını, açığa çıkan ısı oranlarını (HRR) ve yanma sürelerini (YS)
azaltmıştır. Bu çalışmada ayrıca, deneysel HRR değerleri kullanılarak, YS’leri
için ampirik bir bağıntı geliştirilmiştir.
Sayısal çalışmada; dizel motorları çevriminin
hesaplanmasında, Ferguson’un termodinamik modeli kullanılmış ve yeni
varsayımlarla uyarlanarak geliştirilmiştir. Öncelikle, modelin SDY ve EHSE için
güvenilirliği, literatürdeki deneysel ve sayısal sonuçlarla karşılaştırılarak,
kontrol edilmiştir. Daha sonra, model, test motoru için denenmemiş 2250 d/d’da %
(5 ve 7.5) SO uygulanmıştır. İlgili SO’nda efektif gücün (EG) azaldığı, ÖYT’nin arttığı ve NOx
emisyonlarının önemli ölçüde azaldığı belirlenmiştir. Ayrıca;
geliştirilen model, 2021 Renault Talisman’da kullanılan dizel motoru için, 4000
d/d’de % (3, 6 ve 9) SO için uygulanmıştır. Söz konusu çalışma sonunda, % (3 ve
6) SO için, ÖYT’de önemli bir kötüleşme olmadan EG’nin arttığı ve NOx
emisyonlarının önemli ölçüde azaldığı belirlenmiştir.