Neomodern Amerikan Tiyatrosunda Kendilik Algısı ve Anlam Arayışı


Arş. Gör. Dr. ÖZLEM ÇAKMAKOĞLU

Tez Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Atatürk Üniversitesi, Edebiyat Fakültesi, İngiliz Dili Ve Edebiyatı, Türkiye

Tez Danışmanı: Ahmet Beşe

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Desteklendiği Program: Bu tezi destekleyen bir program bulunmamaktadır

Özet:

Kendilik kültürünü tamamlayan kendiliknesneleriyle kendilik arasında deneyimlenen olay ve olgular sağlıksız, eksik ya da uyumsuz olduğunda ortaya değişim sürecini etkileyen kendilik bozuklukları çıkmaktadır. Toplumda zaman zaman ötekileştirilen sınır durum, narsisist, paranoid, şizoid vb. kendilik bozukluğuna sahip karakterlere yapıtlarında yer veren neomodern oyun yazarları, çoğu kez bu karakterleri ana karakter olarak kurgularlar. Kahraman kavramının anlamının değiştiği neomodern yazında, daha önce tavan arasında, mahzende ya da akıl hastanesinde resmedilen bu yitik karakterler sahnede göz önündedirler; çünkü dünün insanlık suçu üzerine doğmuş olmaları karakterleri kurban olarak etiketlemeye artık yeterli değildir. Bu çalışmanın amacı, zihinsel düzlemdeki intrapsişik bileşende yer alan ve ruhsal yapının ana birimi sayılan kendilik kavramını, Neomodern Amerikan Tiyatrosu'nun seçilmiş yapıtlarıyla analiz etmektir. Çalışmanın ilk bölümünde, kendiliğin ilgili alanyazındaki kuramsal çerçevesi çizilmekte; ikinci bölümünde 1945 ve 2000 yılları arasında uygun ve yeterli materyal sağlayan yapıtların kendiliknesneleri bağlamında çözümlemeleri yapılmakta ve üçüncü bölümünde kendilik bozukluklarına yer verilmektedir. Kendiliğin çözümlenme ve yeniden yapılanma süreçlerini ele alan bu çalışmayla kendilikte meydana gelen psikososyal değişime ışık tutmak amaçlanmaktadır.

Anahtar Kelimeler: Anlam İstemi, Kendilik, Kendiliknesnesi, Kendilik Bozukluğu, Neomodernizm