Karadeniz Bölgesi’nde Ahşap Camiler: Trabzon Örneği


ZORLU T.

Mimarlık Dergisi, sa.395, ss.46-52, 2017 (Diğer Kurumların Hakemli Dergileri)

  • Yayın Türü: Makale / Tam Makale
  • Basım Tarihi: 2017
  • Dergi Adı: Mimarlık Dergisi
  • Sayfa Sayıları: ss.46-52

Özet

Karadeniz Bölgesi kırsalında yer alan ahşap camiler plan kurgusu, yöreye özgü yapım tekniği ve zengin süsleme anlayışıyla dikkat çekmektedirler. Sadece bir ibadet yapısı olmanın ötesinde köy halkının bir araya geldiği bir merkez konumunda olan bu camiler süreç içinde belli tipolojiler oluşturmuştur.

 

Yüzyıllar öncesinden günümüze kadar gelen Karadeniz Bölgesi ahşap camileri ölçü, plan tipi, yapım tekniği olarak birbirlerine çok benzerler. Plan şemasını oluşturan temel unsurlar; harim, mahfil katı ve son cemaat mahallidir. Mahfil katı formu ya da son cemaat mahalli biçimlenmesine bağlı olarak tipolojiler de çeşitlenmiştir.

 

Temel yapı gerecinin ahşap ve taş olduğu Karadeniz Bölgesi ahşap camilerinde yapım tekniği, dış cephe karakteristiğinin oluşumunda birinci derecede etkilidir unsurlardan biridir. Doğu Karadeniz Bölgesinde yer alan Trabzon ili kırsalındaki ahşap camiler, dış cephelerdeki sade ve mütevazı görünüşe karşın iç mekânda genellikle zengin bir süsleme anlayışına sahiptirler.

 

Bu çalışmada Doğu Karadeniz Bölgesinde Trabzon ili kırsalında yer alan ahşap camiler plan tipi, malzeme, yapım tekniği, cephe karakteri ve süsleme özellikleri bağlamında ele alınıp bir tipoloji çalışması yapılmaktadır.  Ayrıca Trabzon kırsalındaki ahşap cami mimarisinin özellikleri ahşap cami mimarisinin süreç içinde değişen özellikleri ile birlikte değerlendirilmektedir.

Anahtar Kelimeler: Geleneksel Ahşap Camiler, Ahşap Yapım Teknikleri, Doğu Karadeniz Bölgesi, Trabzon