HALKBİLİMSEL UNSURLAR AÇISINDAN YEREL BİR ÖYKÜ KİTABI: KÖYÜN SIRRI
Karadeniz İncelemeleri Dergisi, cilt.20, sa.40, ss.239-256, 2026 (TRDizin)
- Yayın Türü: Makale / Tam Makale
- Cilt numarası: 20 Sayı: 40
- Basım Tarihi: 2026
- Doi Numarası: 10.18220/kid.1942495
- Dergi Adı: Karadeniz İncelemeleri Dergisi
- Derginin Tarandığı İndeksler: TR DİZİN (ULAKBİM)
- Sayfa Sayıları: ss.239-256
- Karadeniz Teknik Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
Kemal Küçükali, Trabzon’un Sürmene ilçesinden olup Araklı ilçesinde hekim olarak çalışmaktadır. Küçükali, yereldeki yaşantıyı öyküleştirerek anlattığı kitapları son yılların dikkat çeken bir ismidir. Bu çalışmada bir topluma dair maddî ve manevî kültürel unsurları inceleyen halkbilimi disiplini çerçevesinde Dr. Kemal Küçükali’nin Köyün Sırrı adlı hikâye kitabı ele alınmıştır. Küçükali’nin öyküleri, halkbilimi disiplini bağlamında araştırma yapanlar için zengin içerikli bir kaynak olması bakımından tercih edilmiştir. Kitapta yer alan kültürel unsurlardan sadece "Beslenme, Mutfak ve Kiler", “Giyim Kuşam Süs”, “Halk Hekimliği, Halk Baytarlığı”, “Memoratlar”, “Çocuk Oyunları ve Oyuncakları” ile ilgili bilgiler derlenmiş ve bu başlıklar altında halkbilimi disiplini çerçevesinde değerlen-dirilmiştir. Ayrıca “Halk Hekimliği, Halk Baytarlığı” başlığı altında nazar inancıyla ilgili inanış ve uygulamalar verilerek bunların hastalıkla ilişkisi; “Memoratlar” başlığı altında ise cinlerle ilgili inanışlara yer verilerek bunların memoratlarla ilişkisi incelenmiştir. Böylece kitapların edebî metin olmanın yanı sıra kültürün muhafaza edilmesinde ve nesilden nesle aktarılmasında oynadığı rol gösterilmek istenmiştir.
Kemal Küçükali, originally from the Sürmene district of Trabzon, currently works as a physician in the Araklı district. In recent years, Küçükali has attracted attention with his books in which he narrates local life through fictional storytelling. This study examines his short story collection Köyün Sırrı (The Village's Secret) within the framework of folklore studies, a discipline that investigates the tangible and intangible cultural elements of a society. Küçükali’s stories were selected due to their rich content, which offers valuable material for researchers working in the field of folklore. From the book, only the cultural elements related to “Nutrition, Kitchen and Pantry,” “Clothing, Adornment,” “Folk Medicine and Folk Veterinary Practices,” “Memorates,” and “Children’s Games and Toys” were compiled and evaluated under these thematic categories in accordance with the principles of folklore studies. Additionally, under the section “Folk Medicine and Folk Veterinary Practices,” beliefs and practices related to the evil eye are presented and analyzed in relation to illness; under the “Memorates” section, beliefs concerning jinn are examined with respect to their connection to memorates. In this way, the study aims to demonstrate the role of literary works not only as artistic texts but also as mediums for preserving cultural knowledge and transmitting it across generations.