5. doğu Karadeniz Romatoloji Günleri, Trabzon, Türkiye, 19 - 21 Eylül 2025, ss.35-37, (Özet Bildiri)
GİRİŞ VE AMAÇ • Romatolojik hastalıklar, kronik inflamasyon ve eklem tutulumları ile seyreden, yaşam kalitesini ve işlevselliği belirgin şekilde azaltabilen hastalıklardır. • Osteoartrit, romatoid artrit, ankilozan spondilit ve sistemik bağ dokusu hastalıkları, ağrı ve hareket kısıtlılığı yanında çeşitli organ sistemlerinde komplikasyonlara yol açarak özürlülük sürecine katkıda bulunur. • Bu çalışmada engelli sağlık kuruluna başvuran romatolojik tanılı hastaların demografik özellikleri, özür oranları ve branşlara göre dağılımı incelenmiştir. YÖNTEM • 2023–2025 yılları arasında engelli sağlık kuruluna başvuran erişkin romatoloji hastaları retrospektif olarak değerlendirildi. • Hastalar tanıya göre 5 gruba ayrıldı: osteoartrit (OA), fibromiyalji sendromu (FMS), romatoid artrit (RA), ankilozan spondilit (AS) ve diğer sistemik hastalıklar (SLE, sistemik skleroz, Behçet hastalığı, polimyozit, sarkoidoz, Takayasu arteriti, Sjögren sendromu). • Yaş, cinsiyet, hastalık süresi, eklem tutulumları (kalça, diz, omurga), bağımlılık düzeyi, toplam özür oranı ve branş bazlı özür oranları (göz, KBB, kardiyoloji, endokrinoloji, göğüs hastalıkları, nöroloji, nefroloji) kaydedildi. • Sürekli değişkenler ortalama ± standart sapma ile, kategorik değişkenler sayı ve yüzde ile özetlendi. Gruplar arasındaki farklar parametrik ve non-parametrik testlerle karşılaştırıldı. BULGULAR • Çalışmaya toplam 123 hasta dahil edildi. En sık tanı osteoartrit idi, bunu ankilozan spondilit ve romatoid artrit izledi. Osteoartritli hastaların yaş ortalaması (72.4±12.9 yıl) diğer gruplardan anlamlı düzeyde daha yüksekti (p<0.001). Kas-iskelet sistemi özür oranları açısından gruplar arasında anlamlı fark saptanmadı (p=0.185). Kadın/erkek dağılımı açısından fark bulunmadı (p=0.214). Osteoartrit ve RA’da eklem ve diz tutulumları baskın iken, AS’de omurga tutulumu %100 idi (tüm karşılaştırmalar p<0.01). Fibromiyalji grubunda eklem tutulumları gözlenmedi. OA grubunda hastaların %66’sı kısmi veya tam bağımlıydı; AS ve FMS gruplarında bağımlılık oranı çok düşüktü (p=0.003). OA grubunda kardiyoloji (25.2%) ve nöroloji (10.7%) engellilikleri öne çıkarken, sistemik hastalıklar grubunda nörolojik engellilik daha belirgindi (23.7%). RA ve FMS gruplarında branş engellilikleri minimaldi.