Kızılırmak Deltası’ndaki Sucul Ekosistem Habitatlarının MAES’e Göre Değerlendirilmesi ve İstilacı Yabancı Tür (IAS) Dinamikleri
7. ULUSAL DENİZ BİLİMLERİ KONFERANSI, İzmir, Türkiye, 13 - 15 Mayıs 2026, ss.91-92, (Özet Bildiri)
- Yayın Türü: Bildiri / Özet Bildiri
- Basıldığı Şehir: İzmir
- Basıldığı Ülke: Türkiye
- Sayfa Sayıları: ss.91-92
- Karadeniz Teknik Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
Kıyı sulak alanları, iklim değişikliği ve Sucul İstilacı Yabancı Türlere (IAS) karşı giderek daha savunmasız hale gelmektedir. Uluslararası öneme sahip bir Ramsar alanı olan Kızılırmak Deltası, bu baskıların anlaşılmasında kritik bir odak noktası teşkil etmektedir. AB Interreg-NEXT Karadeniz Havzası Programı bünyesindeki IASON+ Projesi (BSB 00174) çerçevesinde yürütülen bu çalışma, istilacı yabancı türlerin sucul habitatlardaki dağılımı haritalanması ve iklim değişikliğine göre sucul habitatlardaki değişimin IAS’a etkisi değerlendirilmektedir. Habitatların haritalanmasında birincil mekânsal veri olarak CORINE Arazi Örtüsü ve Kullanımı (LULC) kullanılarak, delta içerisindeki çeşitli ekosistem tipleri haritalanmıştır. Bu mekânsal temel, biyolojik istilaların arazi örtüsü değişimleri ile nasıl ilişkilendiğini belirlemek amacıyla sucul istilacı türlerin mevsimsel izleme verileriyle entegre edilmiştir. Ön bulgular, istilacı türlerin yoğunlaştığı habitatların yüksek değerli tedarik servisler arasında önemli bir mekânsal örtüşme olduğunu vurgulamaktadır. CORINE tabanlı MAES haritalama sonuçları; özellikle iç suların ve bataklıkların, istilacı türlerin yayılımı nedeniyle işlevsel değişimler geçirdiğini ve bu sürecin değişken iklim faktörleri tarafından daha da kötüleştiğini ortaya koymaktadır.
Anahtar Kelimeler: İstilacı yabancı türler (IAS), Kızılırmak Deltası, MAES, Karadeniz, IASON+.
Coastal wetlands are becoming increasingly vulnerable to climate change and Aquatic Invasive Alien Species (IAS). As a Ramsar site of international importance, the Kızılırmak Delta constitutes a critical focal point for understanding these pressures. Conducted within the framework of the IASON+ Project (BSB 00174) under the EU Interreg-NEXT Black Sea Basin Programme, this study aims to maps the distribution of invasive alien species in aquatic habitats and evaluates the impact of climate change-driven habitat alterations on IAS dynamics. CORINE Land Cover (LULC) was utilized as the primary spatial data source to map various ecosystem types within the delta. This spatial foundation was integrated with seasonal monitoring data of aquatic invasive species to determine how biological invasions correlate with land cover changes. Preliminary findings highlight a significant spatial overlap between habitats where invasive species are concentrated and high-value provisioning services. CORINE-based MAES mapping results reveal that inland waters and marshes, in particular, are undergoing functional shifts due to the spread of invasive species, a process further exacerbated by fluctuating climatic factors.
Keywords: Invasive alien species, Kızılırmak Delta, MAES, Black Sea, IASON+.