Amaç: Bu çalışmada, karşıt olma karşı gelme bozukluğu (KOKGB) komorbiditesi olan ve olmayan dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğuna (DEHB) tanılı çocuk ve ergenlerin güçlük yaşadıkları alanların tespit edilmesi, içselleştirme ve dışsallaştırma semptomlarının değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışmaya DEHB olan 51 çocuk ve ergen ve DEHB+KOKGB olan 51 çocuk ve ergen dahil edildi. Katılımcılar okul çağı çocukları için duygulanım bozuklukları ve şizofreni çizelgesi, şimdi ve yaşam boyu versiyonu kullanılarak değerlendirildi. Çocukların yaşadıkları zorluk alanlarını belirlemek için Güçler ve Güçlükler Anketi (GGA), depresyon ve anksiyete düzeylerini değerlendirmek çocuklar için kaygı ve depresyon ölçeği-yenilenmiş kullanıldı. Bulgular: Çocuk bildirimlerinde DEHB+KOKGB grubunda duygusal sorunlar, akran sorunları, internalizasy-on, toplam güçlük ve depresyon puanlarının DEHB grubuna göre anlamlı derecede yüksek olduğu saptanmıştır. DEHB+KOKGB grubunda DEHB grubuna kıyasla ebeveyn ölçeklerinde davranış sorunları, dikkat eksikliği/aşırı hareketlilik, eksternalizasyon, toplam güçlük, anksiyete ve depresyon puanlarının daha yüksek olduğu bulunmuştur. KOKGB komorbiditesi varlığı ile ilgili yordayıcı faktörlerin incelendiği binary lojistik regresyon analizinde, ebeveyn tarafından derecelendirilen GGA alt ölçeklerinden elde edilen davranış sorunları ve dikkat eksikliği/aşırı hareketlilik gibi dışsallaştırma semptomlarının KOKGB’nu öngördüğü tespit edilmiştir. Sonuç: Bulgularımız, KOKGB komorbiditesi varlığının DEHB’li çocuklarda içselleştirme ve dışsallaştırma semptomlarında artışa neden olduğunu ve çocukların ve ebeveynlerin öznel deneyimler yoluyla verdikleri rapor-ların birbirlerinden farklılık gösterebileceğini düşündürmektedir.
Aim: Oppositional defiant disorder (ODD) is the most common psychiatric disorder comorbid with attention deficit hyperactivity disorder (ADHD). This study aims to identify the areas of difficulty and to evaluate the internalizing and externalizing symptoms of children and adolescents diagnosed with ADHD with and without ODD comorbidity. Materials and Methods: The study was conducted with 51 children and adolescents with ADHD and 51 children and adolescents with ADHD+ODD. The Strengths and Difficulties Questionnaire (SDQ) was used to determine the areas of difficulty experienced by the children, and the Revised Child Anxiety and Depression scale was used to assess depression and anxiety levels, rated separately by the children and their parents. Results: In children’s statements, emotional problems, peer problems, internalization, total difficulty, and de-pression scores were significantly higher in the ADHD+ODD group compared to the ADHD group (p<0.05). In the ADHD+ODD group, behavioral problems, attention-deficit/hyperactivity, externalization, total difficulties, anxiety, and depression scores were found to be higher on the parental scales compared to the ADHD group. In the binary logistic regression analysis examining the predictive factors related to the presence of ODD comor-bidity, it was found that externalizing symptoms such as conduct problems and attention-deficit/hyperactivity obtained from the parent-rated SDQ sub-scales predicted ODD. Conclusion: Our findings suggest that the presence of ODD comorbidity leads to an increase in internalizing and externalizing symptoms in children with ADHD and that children’s and parents’ reports of subjective expe-riences may differ from each other.
