Spiritüel İyi Oluşun Başarılı Yaşlanma Üzerindeki Yordayıcı Rolünün Belirlenmesi

Creative Commons License

Sarımehmet D., Candaş Altınbaş B.

II. Uluslararası Gülhane Sağlık Bilimleri Kongresi’, Ankara, Türkiye, 13 - 14 Nisan 2026, ss.181-182, (Özet Bildiri)

  • Yayın Türü: Bildiri / Özet Bildiri
  • Basıldığı Şehir: Ankara
  • Basıldığı Ülke: Türkiye
  • Sayfa Sayıları: ss.181-182
  • Karadeniz Teknik Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Spiritüel İyi Oluşun Başarılı Yaşlanma Üzerindeki Yordayıcı Rolünün Belirlenmesi

Amaç: Bu çalışma, yaşlı bireylerde spiritüel iyi oluş ile başarılı yaşlanma arasındaki ilişkiyi incelemeyi ve spiritüel iyi oluşun başarılı yaşlanma üzerindeki yordayıcı rolünü belirlemeyi amaçlamıştır.

Yöntem: Kesitsel ve korelasyonel türdeki çalışma, bir Aile Sağlığı Merkezi’ne kayıtlı olan 65 yaş ve üstü 603 kişi ile yürütüldü. Veriler, sosyodemografik bilgi formu, Spiritüel İyi Oluş Ölçeği ve Başarılı Yaşlanma Ölçeği kullanılarak yüz yüze toplandı. Veri analizinde R yazılımı ile kullanıldı. Katılımcı özelliklerini özetlemek için tanımlayıcı istatistikler kullanıldı. Çalışma değişkenleri arasındaki ilişkileri incelemek amacıyla Pearson korelasyon analizi yapılmış, spiritüel iyi oluşun toplam puanı ve alt boyutlarının başarılı yaşlanma üzerindeki yordayıcı etkilerini değerlendirmek için çoklu doğrusal regresyon modelleri uygulanmıştır.

Bulgular: Katılımcıların Başarılı Yaşlanma Ölçeği toplam puan ortalaması 57.91±7.35 ve  Spiritüel İyi Oluş Ölçeği toplam puan ortalaması 118.24±15.90 olarak saptandı. Korelasyon analizi daha yüksek spiritüel iyi oluş düzeyleri, daha yüksek başarılı yaşlanma düzeyi ile pozitif yönde ilişkili bulunmuştur (p<0.001). Regresyon analizinde, toplam spiritüel iyi oluş puanının başarılı yaşlanmayı anlamlı düzeyde yordadığı belirlendi (β=0.28, p<0.001). Model istatistiksel olarak anlamlı (F=52.418, p<0.001) olup; toplam varyansın %7.9’unu açıklamaktadır. Alt boyutların modele dahil edildiği analizlerde ise açıklanan varyans oranının %13,4’e yükseldiği saptandı. Alt boyutlar arasında başarılı yaşlanmayı en güçlü biçimde yordayan değişken aşkınlık oldu (β=0.258, p<0.001).

Sonuç: Bulgular, spiritüel iyi oluşun başarılı yaşlanmanın önemli bir psikososyal belirleyicisi olduğunu göstermektedir. Spiritüel iyi oluşun desteklenmesi, yaşlı bireylerde baş etme becerilerini, içsel dengeyi ve genel iyi oluşu güçlendirerek daha sağlıklı yaşlanma süreçlerine katkı sağlayabilir. Spiritüalitenin geriatri sağlığını geliştirme programlarına ve destekleyici girişimlere entegre edilmesi, yaşlanma deneyimini iyileştirebilir ve ileri yaşta dayanıklılığı artırabilir.

Anahtar Kelimeler: Yaşlanma, Sağlık Durumu, Psikolojik İyi Oluş, Spiritüalite

Determining the Predictive Role of Spiritual Well-Being on Successful Aging

Aim: This study aimed to examine the relationship between spiritual well-being and successful aging in older adults and to determine the predictive role of spiritual well-being on successful aging.

Method: This cross-sectional and correlational study was conducted with 603 individuals aged 65 years and older who were registered at a Family Health Center. Data were collected face-to-face using a sociodemographic questionnaire, the Spiritual Well-Being Scale, and the Successful Aging Scale. Data analysis was performed using R software. Descriptive statistics were used to summarize participant characteristics. Pearson correlation analysis was conducted to examine the relationships among the study variables, and multiple linear regression models were applied to evaluate the predictive effects of total spiritual well-being and its subdimensions on successful aging.

Results: The mean total score of the Successful Aging Scale was 57.91±7.35, and the mean total score of the Spiritual Well-Being Scale was 118.24±15.90. Correlation analysis showed that higher levels of spiritual well-being were positively associated with higher levels of successful aging (p<0.001). Regression analysis indicated that total spiritual well-being significantly predicted successful aging (β=0.28, p<0.001). The model was statistically significant (F=52.418, p<0.001) and explained 7.9% of the total variance. When the subdimensions were included in the model, the explained variance increased to 13.4%. Among the subdimensions, transcendence emerged as the strongest predictor of successful aging (β=0.258, p<0.001).

Conclusion: The findings indicate that spiritual well-being is an important psychosocial determinant of successful aging. Supporting spiritual well-being may contribute to healthier aging processes by strengthening coping abilities, inner balance, and overall well-being in older adults. Integrating spirituality into geriatric health promotion programs and supportive interventions may improve the aging experience and enhance resilience in later life.

Keywords: Aging, Health Status, Psychological Well-Being, Spirituality