Obezite ve Hiperinsülineminin Bilişsel Fonksiyonlar Üzerindeki etkisi


Usta O. , Ardıç C.

17. ULUSAL AİLE HEKİMLİĞİ KONGRESİ, Ankara, Turkey, 25 - 27 October 2018, pp.29

  • Publication Type: Conference Paper / Summary Text
  • City: Ankara
  • Country: Turkey
  • Page Numbers: pp.29

Abstract

AMAÇ:Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ)’ne göre obezite, insan 

sağlığını bozabilecek ölçüde anormal ve aşırı yağ birikmesi so-nucu oluşan bir hastalıktır. Obezitenin belirlenmesinde en yaygın 

olan yöntem vücut kitle indeksi (VKİ) hesaplamasıdır. Bu bağlam-da VKİ’si 25’e eşit veya daha fazla olanlar aşırı kilolu; 30’a eşit 

veya daha fazla olanlar ise obez olarak tanımlanmaktır. 2010 yı-lında Sağlık Bakanlığı tarafından yapılan araştırmaya göre obezite 

sıklığı %30.3’tür. Hipergliseminin, bilişsel bozuklukta risk faktörü 

olduğu çeşitli çalışmalarda ortaya konmuştur. Biz de bu çalışmada 

hastalarda obezite ve hiperinsülineminin bilişsel fonksiyonlar üze-rindeki etkisi etkisini incelemeyi amaçladık.

GEREÇ-YÖNTEM:Çalışmaya 2018 yılı Nisan-Haziran ay-ları arasında Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi Aile Hekimliği 

polikliniğine başvuran 50 yaş üzerinde 88 hasta katılmıştır. Öl-çüm yöntemi: Katılımcılara sosyodemografik özelliklere yöne-lik bir anket ile kognitif fonksiyonları değerlendirmeye yönelik 

Mini Mental Test(MMT) ve Rey İşitsel Sözel Öğrenme Testi uy-gulanmıştır. Görüşme sırasında hastaların bel ve kalça çevreleri,-boy, kilo, tansiyon ölçümleri ve insülin seviyeleri kaydedilmiştir.

Demans veya Alzheimer Hastalığı (AH) tanısı olan olgular, anti-depresan ilaç kullanan hastalar, sorulacak sorulara cevap vere-meyecek düzeyde hastalar, günlük aktivitelerinde zorluk yaşayan 

hastalar çalışmaya alınmadı. Rey İşitsel Sözel Öğrenme Testi: Bu 

testte, kişinin sözel öğrenme, yakın ve uzak bellek fonksiyonları 

değerlendirilir. 15 farklı kelime kişiye 5 kez aynı sırayla okunur ve 

her defasında kelimelerin, sırasıyla olmasına bakılmaksızın, tekrar 

söylemesi istenir. Hasta kaç kelime hatırladıysa tekrarlarda not 

edilir. Sonrasında karıştırma listesindeki kelimeler okunur ve tek 

sefer için tekrar edilmesi istenir. Bunlar bittikten sonra 30 dakika 

ara verilir ve 5 kere okunan ilk listeden hatırladığı kelimeleri say-ması istenir. İlk tekrardan sonra söylediği kelime sayısı anlık bellek 

skoru olarak, 15 kelimeden hatırladığı en fazla kelime sayısı mak-simum öğrenme puanı olarak değerlendirilir. Uzun süre hatırlama 

skoru 30 dakika aradan sonra ilk listeden hatırladığı kelime sayısı 

olarak kabul edilir.

BULGULAR:Hastaların yaş ortalaması 65.4 tü. Hastaların 

VKİ’leri ile MMT değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir 

fark saptanmamıştır (p>0.05). VKİ 30’un üstü ve hiperinsüline-mik hastaların Rey anlık bellek skoru ve Rey maksimum öğren-me skoru VKİ 25’in altında olanlara göre anlamlı olarak düşüktü 

(p<0.05). Rey uzun süre hatırlama skoru açısından gruplar ara-sında anlamlı fark yoktu. (p>0.05)

SONUÇ:Tıbbi literatürde, obezitenin kognitif fonksiyonlar 

üzerine etkisinin olduğuna dair çalışmalar mevcuttur. Beyin otop-silerinin yapıldığı araştırmalarda morbid obezlerde hipokampal 

bölgede Alzheimer benzeri nörolojik değişiklikler gözlenmiştir. Biz 

de çalışmamızda VKİ 30’un üstü olanların Rey anlık bellek skoru ve Rey maksimum öğrenme skorunun anlamlı olarak düşük olduğunu saptadık.

Anahtar Kelimeler: Bilişsel fonksiyon, hiperinsülinemi, obezite