2025 Yılında Filistin Davası ve Uluslararası Yargı: ICJ ve ICC Süreçleri

Durmuş M. T.

İsrail’in Soykırımı ve Küresel Dayanışmanın Yükselişi: Filistin Yıllığı 2025, HAMDULLAH BAYCAR,MEHMET RAKİPOĞLU, Editör, Kritik Yayınları, İstanbul, ss.44-65, 2026

  • Yayın Türü: Kitapta Bölüm / Araştırma Kitabı
  • Basım Tarihi: 2026
  • Yayınevi: Kritik Yayınları
  • Basıldığı Şehir: İstanbul
  • Sayfa Sayıları: ss.44-65
  • Editörler: HAMDULLAH BAYCAR,MEHMET RAKİPOĞLU, Editör
  • Karadeniz Teknik Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Bu çalışma, 2025 yılı itibarıyla Filistin ve İsrail arasındaki meseleye

ilişkin uluslararası yargı organlarındaki gelişmeleri değerlendirerek,

uluslararası hukukun uygulanması ve etkinliği bakımından ortaya çıkan

hukuki sonuçları tartışmaktadır. Bu kapsamda çalışmada, öncelikle Uluslararası

Adalet Divanı (Divan) ve Uluslararası Ceza Mahkemesi’nin (UCM)

yetki ve görevlerine ilişkin hukuksal çerçeve kısaca ele alınmış; bunu takiben

yargı kararları, aktörlerin bu kararlara verdiği tepkiler ve konuya ilişkin

güncel gelişmeler karşılaştırmalı olarak değerlendirilmiştir. Bu çerçevede,

Divan bakımından Güney Afrika / İsrail davasındaki usulî geciktirme tartışmaları

ile Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’nun talebi üzerine verilen danışma

görüşünün içeriği; UCM bakımından ise yakalama kararları, bunlara

yönelik uluslararası tepkiler ve yargı sürecini sürüncemede bırakmaya yönelik

girişimler analiz edilmiştir. Sonuç olarak, soykırım, savaş suçları ve

insanlığa karşı suçlara ilişkin olarak gerek hukuki gerekse cezai düzlemde

yürütülen yargılamaların, sürece ilişkin ileri sürülen çeşitli usulî itirazlar

nedeniyle zaman alıcı bir nitelik kazandığı görülmektedir. Buna rağmen, söz

konusu yargılamaların yakından izlenmesi ve uluslararası kamuoyu gündeminde

yer edinmeye devam etmesi, yalnızca ilgili uyuşmazlıklar bakımından

değil, aynı zamanda uluslararası adalet sisteminin etkinliği ve bekası açısından

da önem taşımaktadır.

This study examines developments before international judicial

bodies concerning the issue between Palestine and Israel as of

2025 and discusses the legal implications arising therefrom for the application

and effectiveness of international law. Within this framework,

the study first briefly examines the normative framework governing the

jurisdiction and functions of the International Court of Justice (ICJ) and

the International Criminal Court (ICC). It then comparatively assesses

relevant judicial decisions, actors’ reactions to them, and recent developments

related to the issue. In this framework, with regard to the ICJ,

the study analyzes procedural delay debates in the South Africa v. Israel

case, as well as the content of the advisory opinion rendered upon the

request of the United Nations General Assembly; with regard to the

ICC, it examines arrest warrants, the international reactions thereto,

and attempts aimed at protracting the criminal process. The study concludes

that legal and criminal proceedings concerning genocide, war

crimes, and crimes against humanity have become increasingly time-consuming

due to various procedural objections raised in the course of the

proceedings. Nevertheless, continued scrutiny of these processes and

their sustained presence on the international public agenda remain essential,

not only for the disputes at hand but also for the effectiveness

and continued viability of the international justice system.