Bolkar Dağları’ndan Türkiye ve Güneybatı Asya için Scorpidium cossonii ve Cyrtomnium hymenophylloides’in (Bryophyta) yeni lokalite kayıtları

Creative Commons License

EZER T., UYGUR A., Aslan Z., Alataş M., BATAN N.

Biological Diversity and Conservation, cilt.18, sa.3, ss.335-341, 2025 (TRDizin)

Özet

Bolkar Dağları’ndan Türkiye ve Güneybatı Asya için Scorpidium cossonii ve Cyrtomnium hymenophylloides’in (Bryophyta) yeni lokalite kayıtları Özet Bolkar Dağları’nda yapılan briyolojik arazi çalışması sırasında, daha önce sadece Çanakkale’den bilinen sulak alan karayosunu Scorpidium cossonii (Schimp.) Hedenäs ve daha önce sadece Ordu ilinden bilinen arktik-alpin karayosunu Cyrtomnium hymenophylloides (Hübener) T.J.Kop. Türkiye’de yeniden keşfedildi. Scorpidium cossonii, 2014 yılında Ciğer Gölü (Çan-Çanakkale) yakınlarındaki ıslak kayalık kıyıdan toplandı. Cyrtomnium hymenophylloides ise 2014 yılında Kalıcak ve Kadıncık Köyleri (Ulubey-Ordu) yakınlarındaki ıslak toprak üzerinden toplandı. On yıl sonra, her iki tür de Bolkar Dağları’nın Orta Anadolu kesiminde bulunan buzul gölleri Karagöl ve Çiniligöl (Ulukışla-Niğde) civarında bulundu. Scorpidium cossonii ve Cyrtomnium hymenophylloides, bu çalışma ile Türkiye ve Güneybatı Asya’da ikinci kez kaydedildi. Scorpidium cossonii, güçlü kavisli, katlanmamış yaprakları ve iyi gelişmiş hiyalodermisi ile karakterize edilirken, Cyrtomnium hymenophylloides dik tuft şeklinde yaşam formu, geniş oval yaprakları ve sivri uçlu yaprak uçları ile karakterize edilir. Bu yeni lokalite kayıtları, her iki türün Anadolu’daki coğrafi dağılımı hakkında önemli bilgiler sağlayacak ve Türkiye briyofit florasına katkı sağlayacaktır.
The new locality records of Scorpidium cossonii and Cyrtomnium hymenophylloides (Bryophyta) for Türkiye and Southwest Asia from the Bolkar Mountains Tülay EZER 1, Ahmet UYGUR2, Züleyha ASLAN ERGENEKON3, Mevlüt ALATAŞ4, Nevzat BATAN5 ORCID: 0000-0002-6485-5505; 0000-0002-3934-8851; 0000-0002-5078-2317; 0000-0003-0862-0258; 0000-0001-8456-5719 1Niğde Ömer Halisdemir University, Faculty of Architecture, Department of Landscape Architecture, 51240, Niğde, Türkiye 2Aksaray University, Sabire Yazıcı Faculty of Science and Letters, Department of Biology, 68100, Aksaray, Türkiye 3Atatürk University, Faculty of Science, Department of Biology, 25240, Erzurum, Türkiye 4Munzur University, Vocational School of Tunceli, Department of Plant and Animal Production, 62000, Tunceli, Türkiye 5Karadeniz Technical University, Faculty of Science, Molecular Biology and Genetics, 61080, Trabzon, Türkiye Abstract During bryological land study to the Bolkar Mountains, wetland moss Scorpidium cossonii (Schimp.) Hedenäs, previously known only from Çanakkale, and the arctic-alpine moss Cyrtomnium hymenophylloides (Hübener) T.J.Kop., previously known only from Ordu province, were rediscovered in Türkiye. Scorpidium cossonii was collected on wet rocky bank near the Ciğer Lake (Çan-Çanakkale) in 2014. Cyrtomnium hymenophylloides was collected on wet soil in Kalıcak and Kadıncık Villages (Ulubey-Ordu) in 2014. Ten years later, both species were found the vicinity of Karagöl and Çiniligöl (Ulukışla-Niğde), glacial lakes located in the Central Anatolian part of the Bolkar Mountains. Scorpidium cossonii and Cyrtomnium hymenophylloides were recorded for the second time from Türkiye and Southwest Asia with the present study. While, Scorpidium cossonii is characterised by strongly curved non-plicate leaves and well developed hyalodermis, Cyrtomnium hymenophylloides is characterised erect tuft life form, broadly ovate leaves, acute to apiculate leaf apices. These new locality records will provide important information about the geographical distribution of the both species in Anatolia and will contribute to the bryophyte flora of Türkiye. Keywords: Bolkar Mountains, Central Anatolia, moss, new locality, Türkiye