9. Ulusal, 5. Uluslararası Akdeniz ve 4. Uluslararası Pediatri Hemşireliği Kongresi, Mersin, Türkiye, 5 - 08 Kasım 2025, ss.114, (Özet Bildiri)
[SS-071] Kemoterapi Alan Çocuklarda Oyun Terapisinin Erken Dönem Bulantı, Kusma ve Yaşam Kalitesi Üzerine Etkisinin İncelenmesi Damla Polat Köse1 , Hacer Kobya Bulut2 1 Avrasya Üniversitesi/Sağlık Bilimleri Fakültesi/Hemşirelik Bölümü 2 Karadeniz Teknik Üniversitesi/Sağlık Bilimleri Fakültesi/Hemşirelik Bölümü Amaç: Bu araştırma kemoterapi alan çocuklarda oyun terapisinin erken dönem bulantı, kusma ve yaşam kalitesi üzerine etkisini incelemek amacıyla randomize kontrollü deneysel tipte gerçekleştirildi. Gereç-Yöntem: Araştırma Eylül 2023-Şubat 2025 yılları asarında Karadeniz Tıp Fakültesi Çocuk Hematoloji Onkoloji servisinde yapıldı. Araştırmanın örneklemini 32 oyun, 32 kontrol grubu olmak üzere kemoterapi alan 62 çocuk oluşturdu. Oyun grubundaki çocuklara kemoterapinin başlangıcından itibaren standart bakımın yanında oyun terapisi uygulanırken kontrol grubuna yalnızca standart bakım verildi. Veriler “Tanıtıcı Bilgi Formu, Kanserli Çocuklar için Bulantı Kusma Termometre Ölçeği (BUKUT) ve 7-12 Yaş Pediatrik Onkoloji Hastaları Yaşam Kalitesi Ölçeği Çocuk ve Ebeveyn Formu” kullanılarak toplandı. Verilerin analizinde Sosyal Bilimler İçin İstatistik Paket Programı (SPSS) 25.0 kullanıldı. Tanımlayıcı verilerin analizinde sayı, yüzde, ortanca, minimum, maksimum kullanıldı. Sürekli verilerin normal dağılıma uygunluğu Shapiro Wilk testi ile değerlendirildi. Verilerin dağılımına göre uygun parametrik ve non-parametrik testler kullanıldı. Bulgular:Oyun grubundaki çocukların 6. saat ve 24. saatteki BUKUT puan ortancaları kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı derecede düşüktü (p<0.001). Oyun grubunda kemoterapi öncesi, 6. saat ve 24. saatteki BUKUT puan ortancaları arasında anlamlı bir fark vardı. Yapılan post-hoc testinde farkın 24. saatteki BUKUT puan ortancasından kaynaklandığı belirlendi (p<0.05). Oyun grubundaki çocukların kemoterapi öncesi ve 24. saatteki yaşam kaliteleri kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksekti (p<0.001). Oyun ve kontrol grubunda Yaşam Kalitesi Ölçeği (YKÖ) puan ortancaları bakımından anlamlı fark olduğu (p<0.001), oyun grubunda yaşam kalitesinin daha yüksek olduğu görülmektedir. Sonuç: Sonuç olarak, kemoterapi alan çocuklara uygulanan oyun terapisi müdahalesinin erken dönem bulantı-kusma şiddetinin azaltılmasında ve yaşam kalitesinin arttırılmasında etkili olduğu belirlendi Anahtar Kelimeler: bulantı-kusma, çocuk, kanser, oyun terapi, yaşam kalitesi