Telekomünikasyon Sektöründe Perakendecilik ve Mağaza Performans Ölçümü Üzerine Bir Araştırma


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Karadeniz Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: İsmail BEKTAŞ

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): HASAN AYYILDIZ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Telekomünikasyon teknolojilerinde yaşanan gelişmeler günümüzün vazgeçilmez iletişim araçlarını ortaya çıkarmıştır. Sabit telefonun icadından yaklaşık 100 yıl sonra ortaya çıkan mobil iletişim ve internet bütün dünyada hızla yaygınlık kazanmıştır. Ülkemiz telekomünikasyon hizmetleri pazarında sahip oldukları yetkilendirmeler, gelir ve kullanıcı payları dikkate alındığında ana işletmeler Türk Telekom, Turkcell ve Vodafone'dır. Pazar payları ve gelirlerini artırmak isteyen söz konusu işletmeler arasında kıyasıya bir rekabet yaşanmaktadır. Rekabetin önemli bir boyutu işletmelerin en yüksek satış payına sahip dağıtım kanalı olan perakende kanallarının başarılarıyla ilgilidir. İşletmelerin perakende mağaza örgütleri yoluyla gösterdikleri tüm çabaların etkinliğini ve verimliliğini değerlendirebilmesi mağazalarının performanslarını ölçebilmeleriyle mümkün olur. İşletmelerin perakende mağazalarının performanslarını ölçerek, sonuçlarını değerlendirmesi mağazaların işletmenin amaçlarına olan katkısını denetlemede ve genel anlamda perakende kanallarının sürdürülebilirliği bakımından önemlidir. Bu çalışmada, ilk olarak sektör uzmanlarının perakende mağaza performans kriterleri ölçüm setinin belirlenmesi sürecinde Delphi tekniği kullanılarak uzlaşıya varmaları sağlanmıştır. İkinci aşamada, uzlaşı sağlanan performans kriterlerinin AHP yöntemi kullanılarak önem dereceleri belirlenmiştir. Son aşamada çok kriterli karar verme yöntemlerinden olan GRİ ilişki analiziyle önem dereceleri belirlenmiş kriterler kullanılarak mağazaların performans düzeyleri belirlenmiştir. Bir telekomünikasyon işletmesinin bölge satış müdürlüğüne bağlı 68 mağazanın Gri ilişki derecelerine göre sıralaması yapılarak performans ölçüm süreci tamamlanmıştır. Bu çalışmayla telekomünikasyon işletmeleri yöneticilerinin çok sayıda mağazadan ve satış bölgesinden oluşan perakende kanal yapılarının performanslarını ölçebilecekleri bir yaklaşım geliştirilmiştir. Anahtar Kelimeler: Telekomünikasyon Sektörü, Dağıtım Kanalları,Perakendecilik, Perakende Mağaza Performansı, Çok Kriterli Karar Verme Yöntemleri, AHP, Delphi Tekniği, GRİ Analiz