Erişkinlerde tip 2 diyabet riskinin değerlendirilmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Karadeniz Teknik Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: YUSUF FİKRET KARATEKE

Danışman: Turan Set

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Kronik metabolik bir hastalık olan tip 2 diyabet, dünya çapında önemli bir halk sağlığı sorunudur. Riskli bireylerin belirlenmesi, hastalık oluşumu ve hastalığın komplikasyonlarının gelişiminin azaltılması için önemlidir. Bu çalışma erişkin bireylerin diyabet riskinin değerlendirilmesi amacı ile gerçekleştirilmiştir. Gereç ve yöntem: Kesitsel-tanımlayıcı tipte olan bu çalışmamızı Aralık 2020 ile Mayıs 2021 arasında Trabzon ili Kalkınma bölgesindeki üç aile sağlığı merkezinde gerçekleştirdik. Çalışmaya 18 yaş ve üzeri, daha önce diyabet tanısı almamış olan 392 kişiyi dâhil ettik. Araştırmacılar tarafından katılımcıların antropometrik ölçümleri yapıldı. Araştırmacılar tarafından geliştirilmiş olan, katılımcıların sosyodemografik özellikleri ilgili soruları ve Finlandiya Diyabet Risk Skoru (FINDRISK) ölçeğini içeren anket formu yüz yüze uygulanmıştır. Bulgular: Katılımcıların %52,0'si kadın, %66,6'sı evliydi. Katılımcıların yaş ortancası 34 (IQR: 27-45) olup; beden kitle indeksi (BKİ) ortancası 27,2 (IQR: 24,1-31,4) kg/m²'dir. Tüm katılımcıların bel çevresi ortalaması 94,2 ± 13,8 cm (min:58, max:132) olup; kadınlarda bel çevresi ortancası 88 (IQR:80-102) cm iken, erkeklerde bel çevresi ortancası 97 (IQR:92-104) cm ölçülmüştür. Tüm katılımcıların FINDRISK ölçeğinden aldıkları toplam puan ortancası 9 (IQR: 5-12) olarak bulunmuştur. Bireylerin %16,3'ünün yüksek ve çok yüksek diyabet risk düzeyinde olduğu belirlenmiştir. Sonuç: Aile hekimlerinin erişkin bireylerde diyabet yönünden tarama yapmaları hastalıkla mücadelede önemlidir. Hızlı ve kolay uygulanabilen, ucuz ve anlaşılır bir tarama yöntemi olan FINDRISK ölçeğinin, diyabet riski olan kişilerin belirlenmesi amacıyla kullanılması önerilmektedir.