Enflasyon yakınsaması: BRICS ülkeleri örneği


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Karadeniz Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, --, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Ayşe Hafsa KARA

Danışman: İbrahim Al

Özet:

BRICS gibi bir ülke grubunun ortak para kullanması, doların uluslararası ekonomi ve finans sistemindeki statüsünü şüphesiz ki derinden etkileyecektir. Böyle bir ihtimalin bile askeri, siyasi ve ekonomik birçok sonucu olabilir. Dolayısıyla bu çalışma, BRICS ülke grubu gibi dünya ekonomisinde önemli bir yere sahip bir örneklemi kapsaması ve olası bir ortak para ihtimalini değerlendirmesi ve ortak para doğrultusunda politika yapıcılara bir fikir vermesi açısından önem teşkil etmektedir. Bu doğrultuda çalışmanın amacı, BRICSülkelerinin olası ortak para birimi yaratma ihtimali durumunda Optimum Para Alanı Teorisi çerçevesinde gerekli ekonomik kriterlerden biri olan enflasyon yakınsamasının varlığını gruba halen üye olan ülkeler açısından araştırmaktır. Ayrıca Türkiye'nin BRICS toplantılarına davet edilmesi nedeniyle gelecekte olası bir üyelik ihtimalini değerlendirmek amacıyla Türkiye ve BRICS ülkeleri arasındaki enflasyon yakınsamasının varlığı da çalışmada araştırılmıştır. BRICS ülkeleri için aylık frekansta belirlenen 12 aylık enflasyon (yıllık) serilerinin durağanlığı 2012:M1-2024:M10 dönemi için test edilmiştir. Bu amaç doğrultusunda ülkeler arasındaki yatay kesit bağımlılığını dikkate alan ikinci nesil panel birim kök testlerinden Bai ve Ng (2004) testi; serilerdeki yapısal kırılmaları dikkate alan Carrion-i Silvestre vd. (2005) yapısal kırılmalı panel birim kök testi (PKPSS testi); ani ve yumuşak kırılmaları dikkate alan tek değişkenli panel birim kök testi (FPKPSS Testi) kullanılmıştır. Çalışmadan elde edilen bulgulara göre, BRICS ülkeleri arasında enflasyon yakınsaması tespit edilmiştir. Türkiye'nin örnekleme dâhil edilmesi durumunda sonuçlarda herhangi bir değişiklik olmamaktadır. Bu bağlamda, söz konusu ülkelerin ortak para yaratmasının ön koşullarından birinin gerçekleştiği ifade edilebilir.