1828 nolu Trabzon kadı sicili (transkripsiyon-değerlendirme)
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Karadeniz Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2003
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Zeki EKİZ
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): KENAN İNAN
Özet:02. Özet Tezimizin konusunu teşkil eden 1828 nolu Trabzon Kadı Sicili 1042/1632 1045/1635 yıllan arası mahkeme kayıtlarını ihtiva etmektedir. Kadı sitillerinin sadece taşrada meydana gelen hadiseleri değil merkezle olan yazışmaları da ihtiva etmesi bu kaynağın önemini ayrıca artırmaktadır. Bu sebeple incelediğimiz sicil bu yıllar arası Trabzon'un sosyal ve ekonomik vaziyeti hakkında bilgileri ihtiva etmektedir. Sicilin başmda genel olarak diğer sicillerde de olduğu gibi narhlar vardır. Hadiseler kronolojik sırayla kaydedilmiş olup, bazen kronolojiden uzaklaşıldığı da vakidir. Son kısımda ise merkez taşra yazışmalarının örnekleri bulunmaktadır. Sicil kayıtlarının niteliği hakkında şunlar söylenebilir. Mahkeme kayıtlan hadiselerin teorisinden ziyade pratik ve yaşanmış taraflarını bizlere bildirmektedir. Dolayısıyla sicilde karşılaştığımız nikah, borç-alacak, boşanma, köle azadı, mülk alım ve satımı, ihtilaf ve vakıflarla ilgili birçok kayıtlar bize o günün gerçekleri hakkında bilgi vererek Osmanlı Devleti'nin kanunlara yaklaşımı ve uygulaması hakkında gerçekçi bilgiler vermektedir. İncelenen yıllarda Trabzon'da değişik etnik köken ve dini gruplardan insanlann olması Osmanlı Devleti'nin bu gruplara karşı politikası hakkında da bilgi edinmemizi kolaylaştırmaktadır. Bu çalışma ile 1828 nolu Trabzon Kadı Sicili araştırmacıların istifadesine sunulmaktadır. Sicildeki ham bilgiler değerlendirildiğinde ortaya çok önemli ve faydalı eserler çıkacağı umulmaktadır. VI