Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Karadeniz Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, --, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Murat Öztürk
Danışman: Bedri Serdar
Özet:
Ökseotu, konukçusunun büyüme ve gelişmesini birçok yönden etkileyen yarı parazit bir bitkidir. Bu çalışmanın amacı Göknar Ökseotu (Viscum album L. subsp. abietis (Wiesb.) Abromerit)'nun ülkemiz orman ekosistemlerinde doğal olarak yetişen Toros Göknarı (Abies cilicica (Antoine & Kotschy) Carrière)'nın büyüme ve gelişmesi üzerindeki uzun dönemli etkilerini ortaya koymak ve mevcut etkinin ökseotu bulaşıklık derecesine göre değişimini belirlemektir. Bu amaçla ökseotu bulaşmış ve bulaşmamış ağaçların bulaş olmayan dallarından yaprak örnekleri alınmış ve morfolojik, anatomik ve stoma parametreleri ile fotosentetik pigment içeriklerine ilişkin ölçüm ve sayımlar gerçekleştirilmiştir. Örneklenen ağaçlardan artım kalemleri alınmış ve son 20 yıllık büyüme döneminde oluşan her bir yıllık halkada odun elemanlarına ait ölçüm ve sayımlar gerçekleştirilmiştir. Ayrıca, aynı dönem için ağaçlara ait ilkbahar ve yaz odunu genişliği ile yıllık halka genişliği ölçülmüş ve yıllık göğüs yüzeyi artımları hesaplanmıştır. Çalışma sonuçlarına göre yaprakların morfolojik, anatomik ve stoma boyutları ile klorofil miktarları artan ökseotu bulaşıklığı ile azalmıştır. Anatomik boyutlardaki azalmanın orta ve çok bulaşık sınıfta, klorofil miktarındaki azalmanın ise sadece çok bulaşık sınıfta daha belirgin olduğu bulunmuştur. Artan bulaşıklık seviyesine bağlı olarak ilkbahar ve yaz odunu traheit radyal lümen çaplarının azaldığı tespit edilmiştir. Traheit çift çeper kalınlığının az ve orta bulaşık ağaçlarda artmış, çok bulaşık ağaçlarda ise azalmış olduğu tespit edilmiştir. Ökseotu bulaşmış ağaçların artımının özellikle büyüme döneminin son 10 yılında ökseotu bulaşıklık derecesinin artmasına bağlı olarak azaldığı belirlenmiştir.