Ameliyat Olacak Hastalarda Distres Termometre Ölçeğinin Kullanılabilirliğinin Değerlendirilmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Karadeniz Teknik Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2016

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Gül Çakır

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): AYLA GÜRSOY

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Ameliyat öncesi stres bireyleri psikolojik olduğu kadar fizyolojik ve sosyolojik olarak da etkilemektedir. Araştırma ameliyat olacak hastalarda Distres Termometre Ölçeğinin kullanılabilirliğinin değerlendirilmesi amacıyla yapıldı. Cerrahi servislerine ameliyat olmak üzere yatan 200 hasta ile gerçekleştirilen çalışmada veriler; soru formu, Distres Termometresi (DT), Hastane Anksiyete ve Depresyon Ölçeği (HADÖ), SF12 Kısa Sağlık Ölçeği ve stres nedenleri listesi ile ameliyattan bir gün önce toplandı. Araştırmada katılımcıların kadın ve erkek oranı yaklaşık olarak yarı yarıyadır. Yaş ortalaması yaklaşık olarak 50 olan hastaların yarısı ilköğretim düzeyinde eğitime sahiptir. Hastaların stres puan ortalamasının 4.7±2.5 olduğu ve %49.0'ının stres düzeyinin bu ortalamanın üzerinde olduğu belirlendi. ROC eğrisine göre HADÖ-A ölçüt alındığında; DT için %69.2 duyarlılık ve % 58.3 özgüllük ile kesme noktasının beş ve üzeri, HADÖ-D ölçüt olarak alındığında ise ROC analizine göre; %70.5 duyarlılık ve %59.3 özgüllük ile DT'nin kesme noktasının beş ve üzeri olduğu hesaplandı. Hastaların %88.5'inin 0-10 arasında ve %11.5'inin 11 ve üstünde stres nedeni belirttiği saptandı. Ameliyattan sonra enfeksiyona yakalanma, ameliyathanenin soğuk bir ortam olması ve ameliyattan sonra rahat hareket edememe en sık ifade edilen stres nedenleri arasındadır. Hastaların yaşam kalitesi puan ortalamalarının 100 puan üzerinden; KSÖFD için 38.5±9.9, KSÖMD için ise 41.9±9.1 olduğu belirlendi. Distres termometresi ameliyat olacak hastalarda stres düzeyini ve çalışmada oluşturulan stres nedenleri listesi stres nedenlerini belirlemede kullanılabilir. Anksiyete ve stresör sayısı stresi belirlemede bir ölçüt olarak kullanılabilir ancak yaşam kalitesi ameliyat öncesi stres için belirleyici bir ölçüt değildir. Bu çalışmada DT için ölçüt olarak HADÖ kullanıldı; araç farklı stres ölçekleri ile birlikte kullanılarak yeniden test edilebilir.