Bir otoyol inşaatı çalışmasında risk faktörlerinin iş kazalarının oluşumu üzerine etkilerinin istatistiksel analizi

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Karadeniz Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Fen Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SERKAN BAYRAKDAR

Danışman: Ferdi Cihangir

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tez çalışmasında, Trabzon ilinde bir inşaat firmasında işçi sağlığı ve iş güvenliği konusunda çalışmalar yapılmış olup, bu çalışmalar ışığında iş kazalarının ağırlıklı olarak hangi nedenlerden kaynaklandığı araştırılmıştır. Bu kapsamda iş güvenliği terminolojisinde olan yıllık eğitim planlaması ve uygulaması, yıllık çalışma planı ve uygulaması, risk analizleri, kurul toplantıları, acil durum eylem planları, saha denetlemeleri ve işçilerin kişisel özelliklerinin iş kazalarının oluşumu üzerindeki etkilerine yönelik bir veri tabanı oluşturulmuştur. Daha sonra bu veriler üzerinde ki-kare istatistiksel analizleri uygulanmıştır. Tüm iş güvenliği uygulamaları ve işçilerin kişisel bilgileri aralarında bağlantı ve ilişki kurma testi olan ki kare testi ile (SPSS) ortamında incelenmiştir. Elde edilen bulgulara göre, saha denetlemelerinde gözlemlenen riskler ve bu risklerin giderilme oranı ile iş kazalarının gerçekleşme oranı arasında zıtlık tespit edilmiştir. Aynı şekilde eğitimlere katılım oranı arttıkça iş kazalarında düşüşlerin olduğu gözlemlenmiştir. Özellikle Covit-19 salgınına denk gelen yıllarda salgın kuralları neticesinde kurul toplantılarının ve eğitime katılanların sayısında büyük düşüşler olmuştur. Bu durum iş kazalarının artışına sebep olmuştur. Bununla birlikte, işçilerin eğitim durumu, yaşı, medeni halleri ve iş deneyimlerinin de kazaların gerçekleşmesinde etkilerinin olduğu tespit edilmiştir. Buna göre, işçilerin eğitim durumu yükseldikçe iş kazalarının sayısı düşmektedir. Aynı şekilde işçinin iş deneyimi arttıkça iş kazalarının oranı azalmaktadır. Bu tez çalışmasında yapılan Ki-kare analizlerinden elde edilen sonuçlara göre, eğitim düzeyinin yüksek olması, iş yerindeki iş güvenliği eğitimlerine katılımların yüksek olması, çalışma ortamındaki risk etmenlerinin önüne geçilmesi, acil durum planlarının anlatılması, teknik ekibin iş güvenliği hususundaki toplantıları, işçilerin artan nitelikleri iş kazalarının engellenmesinde pozitif etki sağlamaktadır. Anahtar Kelimeler: Otoyol inşaat çalışmaları, iş güvenliği, iş kazası, iş eğitimleri, işçi kalifikasyonu, ki-kare analizi, SPSS