Video gözlükleri ile görsel-işitsel distraksiyon metodunun 6-9 yaş çocuklarda süt dişi çekim tedavileri sırasında kooperasyon durumlarına etkisinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Diş Hekimliğinde Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Karadeniz Teknik Üniversitesi, Diş Hekimliği Fakültesi, Pedodonti, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: YASEMİN SARI
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): TAMER TÜZÜNER
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Amaç: Dental anksiyete, diş tedavisinden kaçınma gibi istenmeyen sorunlara yol açabilmektedir. Bu çalışma, 6-9 yaş arasındaki çocuklarda süt diş çekim tedavileri sırasında video gözlükler ile görsel-işitsel distraksiyon (GİD) yönteminin dental anksiyete üzerindeki etkinliğinin fizyolojik ve davranışsal parametreler aracılığı ile belirlenmesi amaçlanmaktadır. Metod: Altı ve 9 yaşları arasında (28'i kız ve 29'u erkek) elli yedi çocuk (çekim endikasyonlu üst süt molar dişleri bulunan), kontrol (sadece anlat-göster-uygula tekniği/AGU) ve çalışma (anlat-göster-uygula ve video gözlük ile GİD) olacak şekilde iki gruba ayrıldı. Holter cihazı, diş çekimi tedavisinden 1 saat önce bütün çocuklara yerleştirildi. Her çocuğun nabzı, puls oksimetre ile dört kez (tedaviden 15 dakika önce/1. ölçüm, lokal anestezi uygulaması sırasında/2. ölçüm, diş çekimi sırasında/3. ölçüm ve tedaviden 15 dakika sonra/4. ölçüm) kaydedildi ve kan basıncı üç kez (tedaviden 15 dakika önce/1. ölçüm, diş çekimi sırasında/2. ölçüm ve tedaviden 15 dakika sonra/3. ölçüm) kaydedildi. Frankl Behavioral Rating Scale-Frankl Davranış Skalası ve Faces, Legs, Activity, Cry and Consolability Scale -Yüzler, Bacak Hareketliliği, Aktivite, Ağlama, Teselli Edilebilirlik Skalası skorları iki bağımsız gözlemci kalibre edilmiş pediatrik diş hekimi tarafından hastaların video kayıtları üzerinden dört kez (tedaviden 15 dakika önce/1. ölçüm, lokal anestezi uygulaması sırasında/2. ölçüm, diş çekimi sırasında/3. ölçüm ve tedaviden 15 dakika sonra/4. ölçüm) skorlanarak kaydedildi. Ziyaretin sonunda, diş hekimi tüm hastalara "Tedavinizin bir sonraki ziyaretinizde de aynı şekilde yapılmasını ister misiniz?" şeklinde bir soru sordu ve alınan yanıtlar kaydedildi. İstaistiksel analizler sırasında Mann Whitney U, Friedman, Wilcoxon Signed Rank test ve Bonferroni testleri kullanıldı. Tüm analizlerde p 0,05). Her iki grupta da lokal anestezi uygulaması ve diş çekim tedavileri sırasında hastaların kooperasyonlarında davranış skalaları açısından zamana bağlı olarak azalma görüldü (Kontrol Grubu: Frankl: p<0,001, 1-2. ölçüm. p<0,001, 1-3. ölçüm. p=0,003; p<0,01, 2-4. ölçüm. p<0,001, 3-4. ölçüm. FLACC: p<0,001, 1-2. ölçüm. p<0,001, 1-3. ölçüm. p<0,001, 2-4. ölçüm. p<0,001, 3-4. ölçüm. Çalışma Grubu: Frankl: p<0,001, 1-2. ölçüm. p=0,001;p<0,01, 1-3. ölçüm. p<0,001, 2-4. ölçüm. p=0,004;p<0,01,3-4. ölçüm. FLACC: p<0,001, 1-2. ölçüm. p=0,001;p<0,01, 1-3. ölçüm. p<0,001, 2-4. ölçüm. p<0,001, 3-4. ölçüm.). Sonuç: Video gözlükler aracılığı ile süt dişi çekimi sırasında AGU ve GİD metodunun beraber uygulanması sonrası sadece AGU metodu uygulanan duruma göre değerlendirilen parametrelerde lokal anestezi sırasındaki nabız değeri hariç, diğer verilerde belirgin bir olumlu etki gözlenmemesi ve zamana bağlı olarak meydana gelen değişimlerde video gözlük kullanımının lokal anestezi veya çekim sırasında fizyolojik ve davranışsal ölçülere pozitif anlamda çok ciddi katkı sağlayamayabilmesi video gözlükler ile GİD metodunun hastanın yöntemi kabul etmesi durumunda sadece bir konfor etkisi oluşturabileceği fikrini ortaya koyabileceği sonucuna varıldı. İleride gerçekleştirilecek çalışmalarda değişik yaş grupları açısından, farklı seanslarda ve farklı tedavi işlemleri sırasında çeşitli distraksiyon metodlarının kombine veya ayrı ayrı etkinliklerinin araştırılması yararlı olabilir. Anahtar Kelimeler: Anlat-göster-uygula, davranış yönlendirme, görsel-işitsel distraksiyon, video gözlük