Granit, Cam, Cüruf ve Beton Atıklarının Aşındırıcılı Su Jeti ile Doğal Taş Kesmede Aşındırıcı Olarak Kullanımı

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Karadeniz Teknik Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Maden Mühendisliği, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Mohammad Reza Amiri

Danışman: Gökhan Aydın

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada, aşındırıcılı su jeti (ASJ) ile doğal taşların kesilmesinde çeşitli atıklarının (cam, granit, beton ve ferrokrom cürufu) aşındırıcı olarak değerlendirilme potansiyelleri araştırılmıştır. Bu kapsamda, öncelikle atıklar çalışma gereksinimlerine uygun boyutlara getirilmiştir. Kesme deneyleri süresince ilerleme hızı dışındaki kesme parametreleri sabit tutulmuştur. Aşındırıcıların kesme performanslarını, kesme derinliği, kesme genişliği, malzeme uzaklaştırma oranı, kerf açısı ve kesme yüzeylerinin kalitesi referans alınarak değerlendirilmiştir. Çalışmada, düşük ilerleme hızlarında daha yüksek kesme derinliklerinin elde edildiği belirlenmiştir. İlerleme hızındaki değişimlerin diğer performans çıktılarını belirgin bir şekilde etkilemediği sonucuna ulaşılmıştır. Bunun yanında, yüksek yoğunluk ve mekanik dayanıma sahip iş parçalarında daha düşük kesme derinliklerinin ve malzeme uzaklaştırma oranlarının elde edildiği saptanmıştır. Yüksek sertlik ve yoğunluklu aşındırıcıların ise kesme derinliği ve malzeme uzaklaştırma oranını arttırdığı belirlenmiştir. Diğer taraftan, ilerleme hızı, aşındırıcı türü ve iş parçası özellikleri ile kesme genişliğini ve yüzey pürüzlülüğü arasında kayda değer bir ilişki tespit edilmemiştir. Ek olarak, düşük dayanım ve sertliğe sahip iş parçaları ve aşındırıcılar için düşük kerf açılarının elde edildiği saptanmıştır. Çalışma sonucunda, ferrokrom cürufu, granit ve camın ASJ ile doğal taş kesme uygulamalarında aşındırıcı olarak değerlendirilebileceği belirlenmiştir. Bu durum, kesilen malzemenin üretim maliyetini azaltacak ve ürünün piyasadaki rekabet gücünü arttıracaktır.