Trabzon Yöresi Sarıçam (Pinus silvestris L.) Populasyonlarında Yükseltiye Bağlı Genetik Varyasyonların Morfolojik Olarak Belirlenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Karadeniz Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Fen Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2003
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Deniz Güney
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): İBRAHİM TURNA
Özet:ÖZET Trabzon yöresi Sarıçam populasyonlaraıda yükseltiye bağlı genetik varyasyonları morfolojik olarak belirlemek amacıyla, deniz seviyesinden, 2250 metreye kadar olan yükselti kuşağını temsüen seçilen 5 farkh populasyonda (Çamburnu, Maçka, Zigana 1, Zigana 2, Zigana 3), toplam 149 ağaçtan kozalak toplanmıştır. Kozalağa ilişkin olarak kozalak boyu (KzB), kozalak çapı (KzÇ), tohuma ilişkin olarak tohum boyu (TB), tohum çapı (TÇ) ve tohum kanadına ilişkin olarak kanat boyu (KnB), kanat çapı (KnÇ) ve kanat tipi (KT) gibi morfolojik ölçümler yapıldıktan sonra, tohumlar Of Orman Fidanlığında ekilmiştir. Çimlenmeden sonra, fidecikte; fidecik kök kuru ağırlığı (FdcKKA), fidecik gövde kuru ağırhğı (FdcGKA), fidecik toplam kuru ağırhğı FdcKA, kotiledon sayısı (KtS) ve hipokotil boyu (HB), 1+0 yaşh fidanlarda ise; fidan kök taze ağırhğı (FKTA), fidan gövde taze ağırhğı (FGTA), fidan toplam taze ağırhğı (FTA), fidan kök kuru ağırhğı (FKKA), fidan gövde kuru ağırhğı (FGKA), fidan toplam kuru ağırhğı (FKA), fidan boyu (FB), kök boğazı çapı (KBÇ) ve yan dal sayısı (YDS) gibi çeşidi morfolojik ölçümler yapılmıştır. Ölçümler sonucunda; ortalama KzB 4.31 cm, KzÇ 2.20 cm, TB 5.16 mm, TÇ 2.87 mm, KnB 16.64 mm, KnÇ 5.27 mm, FdcKKA 0.016 gr, FdcGKA 0.1 gr, FdcKA0.ll gr, KtS 6.46 adet, HB 13.08 mm, FKTA 2.09 gr, FGTA 2. 14 gr, FTA 4.24 gr, FKKA 0.72 gr, FGKA 0.76 gr, FKA 1.48 gr, FB 6.44 cm, KBÇ 2.75 mm, ve YDS 2.51 adet olarak belirlenmiştir. Elde edilen verilere, SPSS istatistik programı ile varyans analizi yapılarak (0.01 ve 0.05 önem düzeyi ile) populasyonlar içinde ve arasında genetik varyasyonlara olduğu belirlenmiştir. Ayrıca ölçülen karakterlere ilişkin korelasyon ve regresyon analizi yapılarak, karakterler arasında anlamlı ilişkilerin olduğu belirlenmiştir. Buna göre incelenen morfolojik özellikler bakımından, 4. (Zigana 2) ve 5. (Zigana 1) populasyon aynı grupta, diğer populasyonlar ise farklı gruplarda yer almak üzere dört farkh grup oluşmuştur. Anahtar Kelimeler : Sarıçam, Kozalak, Tohum, Fidecik, Fidan, Genetik Varyasyon VI