Koroner Arter Hastalarında MMP-2 ve MMP-9 Düzeyleri ile Tiyol/Disülfid Dengesi Arasındaki İlişkinin İncelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Karadeniz Teknik Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Esma Nur ŞEKER
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): FULYA BALABAN YÜCESAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Tiyol/disülfid dengesi organizmanın oksidan-antioksidan durumunu değerlendirmek için kullanılmaktadır. Koroner arter hastalığı (KAH), diyabet, kanser gibi çeşitli hastalıklarda tiyol/disülfid dengesinin bozulduğu tespit edilmiştir. Matriks metalloproteinazlardan MMP-2'nin ve MMP-9'un koroner arter hastalarında proteolitik biyobelirteç olarak kullanılabileceği öne sürülmektedir. Oksidatif stres MMP'lerin aktivitesini etkileyen faktörlerdendir. Planladığımız çalışmada MMP-2 ve MMP-9 düzeyleri ile tiyol/disülfid dengesi arasındaki ilişki KAH'da incelendi. Çalışma grubu 50 akut koroner sendrom hastası ve anjiyografisi normal 30 kontrol olmak üzere toplam 80 kişiden oluştu. Tiyol ve disülfid düzeyleri kolorimetrik yöntemle, MMP-2 ve MMP-9 düzeyleri ELISA yöntemi ile belirlendi. Hasta grubuna ait toplam tiyol ve doğal tiyol düzeylerinin kontrol grubuna göre azaldığı gözlenirken (p=0.001, p=0.003), MMP-9 düzeylerinin ise arttığı tespit edildi (p=0.041). Hasta ve kontrol grubunun doğal tiyol/disülfid oranı, disülfid ve MMP-2 düzeyleri arasında fark bulunmadı (p=0.211, p=0.707, p=0.437). Kontrol ve hasta grubunda, toplam tiyol ile doğal tiyol, toplam tiyol ile disülfid düzeyleri arasında pozitif ilişki bulundu (p=0.001, p=0.001). Disülfid düzeyleri kontrol grubunda HDL-K ile negatif korelasyon gösterdi (p=0.031). Ayrıca hasta grubunda MMP-2 düzeyleri ile doğal tiyol düzeyleri arasında anlamlı negatif ilişki gözlenirken (p=0.020) MMP-9 düzeyleri ile ilişki bulunamadı. Sonuç olarak, toplam tiyol ve doğal tiyol düzeylerinin azalması ve MMP-9 düzeylerinin artmasına rağmen, koroner arter hastalarında MMP-2 ve MMP-9 düzeyleri ile tiyol/disülfid dengesi arasında ilişki bulunamamıştır. Anahtar Kelimeler: Ateroskleroz, Kardiyovasküler Hastalıklar, Matriks Metalloproteinazlar, Oksidatif Stres, Sülfidril Bileşikleri