KIYIDAŞ DEVLETLERİN TALEPLERİ ÇERÇEVESİNDE HAZAR'IN HUKUKİ STATÜ SORUNU
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Karadeniz Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2015
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HÜLYA ERCAN
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): SÜLEYMAN ERKAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:SSCB'nin dağılmasının ardından Hazar Havzası'nda birçok sorun ortaya çıkmıştır. Hazar'ın hukuki statüsünün belirsizliği ile birlikte yaşanan paylaşım problemi, bölgenin en önemli sorunlarından biridir. Hazar'ın tarihsel mirasçıları olan Rusya ile İran arasında yapılan ve günümüzde de geçerli olan antlaşmalar sorunun çözümünde yetersiz kalmaktadır. Zira SSCB'nin dağılması ile birlikte Hazar'a kıyısı olan devlet sayısı, Rusya'dan başka SSCB'den ayrılarak bağımsızlıklarını kazanan Azerbaycan, Türkmenistan ve Kazakistan ile birlikte beşe yükselmiş; yeni kıyı devletler bölgede ve dolayısıyla Hazar'ın paylaşımı konusunda söz hakkına sahip olmuşlardır. Böylece, Rusya ve İran'ın eski anlaşmalara dayandırdıkları paylaşım önemini yitirmiş, yeni bağımsız ülkelerin paylaşım konusundaki farklı talepleri Hazar'ın hukuki statü sorununu ortaya çıkarmıştır. Bölgede birçok iki taraflı anlaşma yapılmış olmakla birlikte bütün kıyı devletlerini içeren bir anlaşma ise henüz imzalanamamıştır. Bu çalışmanın amacı Sovyetler Birliği'nin dağılmasıyla birlikte Hazar'da yeni jeopolitik düzenin neden olduğu Hazar'ın hukuki statü sorununu beş kıyı devletinin talepleri çerçevesinde incelenmesidir. Sorun, daha çok SSCB'nin dağılmasının ardından ele alınmakla birlikte güncel olaylar ve verilerden de yararlanılacaktır. Bu çalışma sürdürülürken bu alanda yapılan çalışmalardan, ünlü düşünce kuruluşlarının yayınlarından, akademik makalelerden, ilgili dergi ve yayın organlarından yararlanılmıştır. Anahtar Sözcükler: Sovyetler Birliği, Hazar Havzası, Hukuki Statü, Kıyıdaş Devletler