Lavanta Yağı Aromaterapisinin Göğüs Cerrahisi Hastalarında Ameliyat Sonrası Ağrı, Anksiyete ve Fizyolojik Parametreler Üzerine Etkisi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Karadeniz Teknik Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Hemşirelik, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Gül Çakır Özmen

Danışman: Dilek Çilingir

Özet:

Araştırma, göğüs cerrahisi ameliyatı sonrası lavanta yağı aromaterapisinin ağrı, anksiyete ve fizyolojik parametreler üzerine etkisini belirlemek amacıyla deneysel tipte yapıldı. Çalışma Karadeniz Teknik Üniversitesi Farabi Hastanesi Göğüs Cerrahisi- Kalp Damar Cerrahisi Yoğun Bakım Ünitesi'nde 90 hasta ile gerçekleştirildi. Veri toplama aşamasında Hasta Bilgi Formu, Görsel Kıyaslama Ölçeği (GKÖ), Durumluk Anksiyete Ölçeği, Hasta Takip Monitörü ve Deney ve Kontrol Grubu İzlem Formu kullanıldı. Ameliyat sonrası birinci ve ikinci günde deney grubundaki hastalara, iki dakika boyunca koku aparatına damlatılarak lavanta yağı, kontrol grubundaki hastalara ise distile su koklatıldı. Uygulama öncesi, uygulama sonrası 5. ve 15. dakikalarda tüm hastaların ağrı, anksiyete puanları, kalp atım hızı, kan basıncı, solunum sayısı ve oksijen O2 saturasyonu ölçüldü. Verilerin değerlendirilmesinde sayı, yüzdelik, ortalama, standart sapma, bağımsız gruplarda t-testi ve ANOVA kullanıldı. Çalışmada deney grubu hastalarında ağrı puan ortalamasının ve solunum sayısı ortalamalarının aromaterapi sonrasında anlamlı olarak azaldığı ve saturasyon değerinin de anlamlı olarak yükseldiği saptandı (p<0.05). Deney grubunda birinci ve ikinci gün ölçümlerinde ağrı ile kalp atım hızı ve sistolik kan basıncı arasında pozitif yönde, anlamlı ve orta düzeyde ilişki olduğu saptandı. Çalışmadan elde edilen sonuçlar, lavanta yağı aromaterapisinin göğüs cerrahisi sonrası ağrının azaltılmasında etkili bir yöntem olarak hemşirelik uygulamaları arasında yer alabileceğini göstermektedir.