Çevresel Faktorlerin Muhasebenin Gelişimine Etkisi: Türkiye Değerlendirmesi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Karadeniz Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2009

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Davut AYGÜN

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): YUSUF SÜRMEN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Dünyada özellikle küreselleşme süreciyle artan uluslararası faaliyetler, bu faaliyetlerin muhasebeleştirilmesi problemini gündeme getirmiştir. Ayrıca, çok uluslu işletmelerin sayıca artması ve uluslararası faaliyetlerin önem kazanması muhasebe alanındaki uluslararası düzeydeki farklılıkların nedenlerinin araştırılması ihtiyacını artırmıştır. Artan ihtiyacın karşılanması amacıyla uluslararası muhasebe alanındaki mevcut farklılıkların sebeplerinin belirlenmesi ve bu farklılıkların en alt düzeye indirgenmesine yönelik çalışmalar yapılmaya başlanmıştır. Bu bağlamda birçok uluslararası kuruluş, hazırladıkları standartlar, bildiriler, raporlar ve yönetmeliklerle çalışmalara destek olmuşlar ve olmaktadırlar.Muhasebe alanındaki mevcut farklılıkların çevresel faktörlere bağlı olarak ortaya çıktığı genel kabul görmüş bir kanıdır. Dolayısıyla çevresel faktörlerin ve bu faktörlerdeki değişimlerin muhasebenin gelişimi üzerindeki etkilerinin bilinmesi büyük bir öneme sahiptir.Çevresel faktörlerin muhasebenin gelişime etkisi, özellikle 1980'li yıllardan sonra incelenmeye başlanmıştır. Birçok bilim adamı bu konuda çalışma yapmıştır. Ancak, anılan çalışmaların birçoğu teorik nitelikli olup uygulamalı çalışmaların sayısı oldukça azdır. Bu uygulamalı çalışmalarda da çevresel faktörlerin muhasebenin gelişimine etkileri belirli bir ülkeden ziyade uluslararası düzeyde ele alınmış ve incelenmiştir. Kısacası, çevresel faktörlerin belirli bir ülkede muhasebenin gelişimine etkilerini inceleyen çalışma sayısının yetersiz olduğu belirtilebilir.Dünya'daki gelişmelere paralel olarak konunun Türkiye açısından değerlendirmesini yapmak amacıyla Türkiye'deki üniversitelerde görev yapan muhasebe öğretim elemanları ile muhasebe meslek odalarının başkanları üzerinde bir anket çalışması yapılmıştır. Anket çalışması sonucunda, ekonomik faktörler ile mesleki ve eğitimle ilgili faktörlerin muhasebe sistem ve uygulamalarının gelişimi üzerinde belirleyici oldukları tespit edilmiştir.