Periferik İntravenöz Kateter ile İlişkili Flebit Bakımında Ilık Yaş Uygulamanın Etkisi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Karadeniz Teknik Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: FATMA AKSOY

Danışman: Şüle Bıyık Bayram

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma, periferik intravenöz kateter ilişkili flebit gelişen hastalarda ılık yaş uygulamanın etkisini belirlemek amacıyla ön-son testli randomize kontrollü deneysel şekilde yapılmıştır. Çalışmaya Ordu Eğitim Araştırma Hastanesi'nde palyatif servisinde yatan ve flebit gelişen 70 hasta dahil edilmiştir. Hastalar randomizasyon yöntemi ile 35 kontrol ve 35 deney olmak üzere iki gruba ayrılmıştır. Çalışmaya başlamadan önce etik kurul ve kurum izni, hastalardan ise bilgilendirilmiş onam imzası alınmıştır. Veriler hasta bilgi ve flebit izlem formu ile toplanmıştır. Kontrol ve deney grubundaki hastaların flebit bölgesi üç gün süre ile takip edilmiştir. Kontrol grubundaki hastalara rutin uygulama olan ekstremite elevasyonu yapılırken, deney grubundaki hastalara elevasyonun yanı sıra üç gün boyunca günde üç kez 15 dakikalık süre ile 28 ºC sıcaklıkta ılık uygulama yapılmıştır. Verilerin analizinde yüzdelik, ortalama, standart sapma, ortanca, birinci ve üçüncü çeyreklik değerler, Pearson Ki Kare, Mann-Whitney U, Wilcoxon, McNemar, Friedman, Fisher's Exact testi ve Spearman Korelasyon Analizi kullanılmıştır. Bu çalışmaya dahil edilen hastaların %64.3'ü kadın ve yaş ortalaması 78.23±13.60'tır. Kontrol ve deney grupları arasında ilk ve son flebit derecelerinde azalma olduğu ancak bu farkın istatistiksel açıdan anlamlı olmadığı belirlenmiştir (p=0.957, p=0.078). Kontrol ve deney grupları arasında flebit bölgesinin son değerlendirmesinde kızarıklık, ödem genişliği ve ağrı şiddetinde istatistiksel açıdan anlamlı bir şekilde azalma olduğu belirlenmiştir (p˂0.001, p=0.006, p˂0.001). Sonuç olarak, hastalarda flebit semptomları görüldüğünde günde üç defa 15 dakika süre ile 28 ºC de ılık yaş kompres uygulanmasının flebit semptomlarını azalttığı, bu nedenle hemşireler tarafından kullanılabilecek basit, maliyeti etkin, noninvaziv ve etkili bir hemşirelik uygulaması olarak kullanılabileceği önerilmektedir.