Trabzon ilinde yaşayan 20 yaş ve üzeri bireylerde tütün ürünleri kullanımı, alkol kullanımı, alkol kullanım bozukluğu prevalansı ve etkileyen faktörler
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Karadeniz Teknik Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HİLAL ÇANKAYA
Danışman: Serdar Karakullukçu
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Alkol Kullanımı, Alkol Kullanım Bozukluğu Prevalansı ve Etkileyen Faktörler Amaç: Bu araştırmanın amacı Trabzon ilinde yaşayan 20 yaş ve üzeri bireylerde tütün ürünleri kullanımı, alkol kullanımı, alkol kullanımı bozukluğu prevalansı ve etkileyen faktörleri değerlendirmektir. Gereç ve Yöntem: Kesitsel araştırmanın evrenini Trabzon ilinde yaşayan 20 yaş ve üzeri 609222 birey oluşturmaktadır. Örneklem boyutu örneklemin tütün ürünleri kullanımı prevalansı için beklenen prevalansı %28,3, %2,5 sapma, 1 desen etkisi, %30 fire payı değerleri dikkate alınarak Open Epi Programı ile 1620 kişi olarak hesaplanmıştır ve araştırma süreci sonucunda 1730 kişiye ulaşılmıştır. Araştırma kapsamına alınacak Trabzon ilçeleri Trabzon ili sosyoekonomik gelişmişlik düzeyi kademelerine göre belirlenmiştir. Ulaşılacak örneklem yaş ve cinsiyete göre tabakalı rastgele seçim yoluyla belirlenmiştir. 3 bölümden 40 sorudan oluşan anket formunda yer alan sorular yüz yüze görüşme yöntemiyle katılımcılara yöneltilmiştir. Bulgular: Trabzon ilinde herhangi bir tütün ürünü kullanımı prevalansı %33,1 (%95GA 30,9-35,3) iken sigara kullanımı prevalansı %32,7 (%95GA 30,5-34,9), nargile kullanımı %5,3 (%95GA %4,3-6,4), sarma sigara kullanımı %4,1 (%95GA 3,2-5,1), puro pipo kullanımı %2,0 (%95GA 1,4-2,7), E-sigara kullanımı prevalansı %1,3(%95GA 0,8-1,9)'dir. Trabzon ilinde alkollü içkiyi son bir yılda kullananların prevalansı %16,0 (%95GA14,3-17,8), yaşamı boyunca en az bir kez alkollü içki kullanma prevalansı %25,8, alkol kullanımı bozukluğu prevalansı ise %4,4 (%95GA 3,6-5,5)'tür. Sonuç: Çalışmamızda, Trabzon ilinde herhangi bir tütün ürünü kullanımı, alkol kullanımı, alkol kullanımı bozukluğu prevalansı son yıllarda alan yazınında yer alan çalışmalardan daha yüksektir. Tütün ürünleri, alkol kullanımı, alkol kullanımı bozukluğu prevalansı için yaş, cinsiyet, eğitim durumu, kişisel gelir, hane halkı gelir, yaşanılan ilçenin SEGE düzeyi risk faktörleridir. Bu durum öncelikli olarak risk faktörlerine yönelik çözüm odaklı toplumsal müdahalelere ihtiyaç olduğunu göstermektedir. Anahtar Kelimeler: Tütün ürünleri kullanımı , alkol kullanımı ve alkol kullanım bozukluğu prevalansı