Çelik yapıların aşamalı göçme etkisinde optimum boyutlandırılması

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Karadeniz Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Fen Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BİLAL TAYFUR

Danışman: Ayşe Daloğlu

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada, çelik yapıların aşamalı göçmeye karşı optimum boyutlandırılması ve aşamalı göçme sınırlayıcılarının çelik çerçeve üzerindeki etkileri incelenmiştir. Aşamalı göçmeye karşı tasarım için gerçekleştirilen kaldırma senaryosu analizlerinde alternatif yol metodu, doğrusal olmayan dinamik prosedür ile gerçekleştirilmiştir. Çerçevelerin optimum boyutlandırılması için Tavlama Benzetimi ve Öğretme-Öğrenme Temelli Optimizasyon algoritmaları kullanılmıştır. Bu algoritmalar, yapısal optimizasyon bağlamında geliştirilmiş; Yönlendirilmiş Tavlama Benzetimi ve Seçkin Jenerasyonlu Öğretme-Öğrenme Temelli Optimizasyon algoritmaları olarak adlandırılmıştır. Çalışma kapsamında C# dilinde bir yazılım geliştirilmiştir. Geliştirilen yazılım ile SAP2000 arasındaki bağlantı Açık Uygulama Programlama Arayüzü (OAPI) üzerinden gerçekleştirilmiştir. Ayrıca doğrusal olmayan dinamik prosedürün tatbiki için gerekli analiz süresi araştırılmış ve farklı sınırlayıcıların tasarım üzerindeki etkileri incelenmiştir. Gerçekleştirilen çalışmalar neticesinde, algoritmaların geliştirilmiş versiyonlarının orijinal algoritmalara kıyasla daha hafif çerçeve ağırlıkları ürettiği görülmüştür. Doğrusal olmayan dinamik prosedür için önerilen analiz süresinin spesifik şartlar altında yetersiz kalabildiği; aşamalı göçme sınırlayıcılarının tasarım üzerindeki etkilerinin, sismik sınırlayıcılardan önemli ölçüde ayrıştığı gözlemlenmiştir.