Borçalı (Gürcistan) Karapapak / Terekeme ağzı (İnceleme-Metinler-Sözlük)
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Karadeniz Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2013
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BAHADIR GÜNEŞ
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): ASİYE MEVHİBE COŞAR
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışma, bugün Gürcistan sınırları içinde bulunan Borçalı bölgesinde yaşayan Karapapak / Terekeme Türklerinin ses bilgisi, şekil bilgisi ve söz dizimi bakımından ağız özelliklerini ortaya koymayı hedeflemektedir.Çalışmada giriş, ses bilgisi, şekil bilgisi, söz dizimi bölümleri ile sonuç, metinler ve sözlük yer almaktadır. Giriş bölümünde çalışmanın adı, amacı, kapsamı, yöntemi, kaynakları hakkında bilgi verilmiş, Türkiye'de ağız araştırmalarının tarihî seyrine değinilmiş, ağız araştırmalarında çeviri yazı, deşifre edilen metinlerin içeriğinden bahsedilmiştir. Bu bölümde ayrıca Karapapak/Terekeme Türklerinin tarihî süreç içindeki durumları, bugün Borçalı'da yaşayan Karapapak / Terekeme Türklerinin sosyal, kültürel, coğrafi, demografik, ekonomik, dinî yapıları ve eğitim olanakları hakkında genel bilgi verilmiştir.Ses bilgisi bölümünde ünlüler ve ünsüzler şeklinde iki ana başlık hâlinde Borçalı Karapapak/Terekeme ağzının fonetik özelliklerine değinilmiş, bölge ağzı ile ilgili derlenen metinlerden hareketle ses olayları üzerinde durulmuştur. Şekil bilgisi bölümünde; isim, fiil ve edat olmak üzere üç ana başlık hâlinde yöre ağzında tespit edilen yapım ve çekim ekleri, sıfat, zarf, zamir gibi kelime türleri ile edat başlığı altında değerlendirilen dil unsurları hakkında bilgi verilmiştir.İnceleme bölümünün bir diğer kolunu söz dizimi oluşturmaktadır. Bu bölümde Borçalı Karapapak/Terekeme ağzında tespit edilen kelime grupları, cümle ögeleri ve cümle türleri üzerinde durulmuş, bölge ağzının söz dizimi özellikleri ana hatlarıyla ortaya konulmaya çalışılmıştır.Sonuç bölümünde araştırmada ele alınan konuların genel bir değerlendirmesi yapılarak Borçalı Karapapak/Terekeme ağzının ses bilgisi, şekil bilgisi, söz dizimi ve söz varlığı bakımından sahip olduğu nitelikler dile getirilmiştir. Derlenen metinler esasında bölge ağzının söz varlığı hakkında bilgi vermek amacıyla oluşturulan sözlük bölümü de çalışmanın sonuna eklenmiştir.Anahtar Kelimeler: Borçalı, Gürcistan, Karapapak/Terekeme, ağız, dil bilgisi