Nanogirinim yöntemi ile malzemelerin mekanik davranışlarının deneysel ve sayısal olarak incelenmesi

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Karadeniz Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Fen Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: DURSUN EKMEKCİ

Danışman: Ömer Necati Cora

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada, otomotivde kullanılan yüksek mukavemetli çift fazlı çelikler ile zırh çeliklerinin mikro/nano mekanik özellikleri nanogirinim yöntemi ile araştırılmış ve konvansiyonel yöntemlerden elde edilen sonuçlarla karşılaştırılmıştır. Ayrıca, küresel bakır tozlarının kalıp içerisinde sıkıştırılması ve sonrasında sinterlenmesiyle mekanik özelliklerindeki değişiklikler incelenmiştir. Balistik testlere tâbi tutulmuş zırh çelikleri ile üç noktalı eğilme testi uygulanmış otomotiv çeliklerine nanogirinim, X-ışını kırınımı (XRD) analizleri yapılmıştır. Nanogirinim ölçümleri, üçgen piramit (Berkovich) uç ile gerçekleştirilmiştir. Nanogirinim ölçümlerinden elde edilen sertlik ve elastisite modülü değerlerinin yanı sıra, kuvvet-yer değiştirme eğrileri ampirik bağıntılar ile artık gerilmeleri hesaplamak için kullanılmıştır. Nanogirinim ölçümlerinden elde edilen değerlerin, XRD - sin2ψ yönteminden elde edilen artık gerilme ölçümleri ile uyum içinde olduğu görülmüştür. Söz konusu malzemeler üzerinde ayrıca içyapı analizleri optik, taramalı elektron, atomik kuvvet mikroskop (AKM) gerçekleştirilmiştir. Doktora tezinde üç nokta eğilme testi ve balistik testler sonrası deforme olmamış - deforme olmuş bölgelerin mekanik özelliklerinin dağılımını değerlendirmek için nanogirinim, XRD, artık gerilmenin faydalı yöntemler olduğunu gösterilmiştir.