Scrophularia cinerascens Boiss. Üzerinde Farmakognozik Çalışmalar
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Karadeniz Teknik Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Merve Çiçen
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): GÜLİN RENDA
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Scrophulariaceae familyasına ait Scrophularia cinsi Türkiye'de 37'ü endemik olmak üzere 76 takson ile yayılış göstermektedir. Scrophularia türlerinin halk arasında farenjit, larenjit gibi enfeksiyon hastalıklarında ve çeşitli cilt hastalıklarında kullanıldığı kayıtlıdır. Scrophularia türlerinden izole edilen feniletanoit, iridoit ve saponin yapısındaki bileşiklerin antienflamatuvar etkili olduğu çeşitli çalışmalarla bildirilmiştir. Bu çalışmada üzerinde daha önce yapılmış bir çalışma bulunmayan Scrophularia cinerascens Boiss'in toprak altı kısımlarının fitokimyasal içeriği araştırılmıştır. İlk olarak bitkinin toprak altı kısımları sulu metanol ile ekstre edilmiştir. Ham metanol ekstresi sırasıyla n-hekzan, kloroform, etil asetat, n-butanol ve su ile sıvı-sıvı fraksiyonlamaya tabi tutulmuş ve S. cinerascens bitkisindeki bileşiklerin izolasyonu için n-butanol fraksiyonu ile çalışılmıştır. n-Butanol fraksiyonu üzerinde çeşitli kromatografik yöntemler (açık kolon kromatografisi, vakum sıvı kromatografisi ve orta basınçlı sıvı kromatografisi) uygulanarak izolasyon çalışmaları gerçekleştirilmiştir. S. cinerascens'in toprak altı kısımlarının n-butanol alt ekstresi üzerinde gerçekleştirilen kromatografik çalışmalar sonucunda 3 iridoit glikoziti; okubin, harpajit, 10-O-glukozilokubin ve bir lignan glikoziti; siringarezinol 4'-O-β-D-glukopiranozit izole edilmiştir. İzole edilen doğal bileşiklerin yapıları spektroskopik teknikler kullanılarak tayin edilmiştir. Anahtar Sözcükler: Fitokimyasal analiz, Flavonoit, İridoit, Scrophulariaceae, Scrophularia cinerascens