Doğu Pontid’lerde yüzeylenen jura volkanitlerinin jeokimyasal özellikleri /


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Karadeniz Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Fen Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2002

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Mehmet Yaşar Gümrükçüoğlu

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): CÜNEYT ŞEN

Özet:

ÖZET Bu çalışmada, Doğu Pontid Kuzey ve Güney Zonlannda yer alan beş lokasyonda yüzeylenen Jura yaşlı volkanik kayaçların jeokimyasal özellikleri karşılaştırılmıştır. Kuzey Zondaki Jura volkanitleri inceleme alanlarının taban kayaçlarını oluşturur ve kristalize kireçtaşı blokları içerirler. Söz konusu yüzeylenmeler yaşlan Erken Kretase ve Eosen arasında değişen granitik plütonlar tarafindan kesilmiştir. Bazalt, andezit, diyabaz ve bunlara eşlik eden piroklastik kayaçların görüldüğü Jura formasyonlarında spilitleşme ve keratofirleşme en yaygın alterasyon ürünleridir. Morumsu, kahverengimsi el örneklerinde santimetre ölçeğine varan, kalsit zeolit ve klorit dolgulu oval ve küresel boşluklar karakteristiktir. Güney Zonda yüzeylenen Jura Formasyonları sedimanter karakterlidir ve volkanik kayaçlar kalınlıkları birkaç metre olan seviyeler halinde bulunurlar. Bazaltik andezit ve andezitler kalın bir piroklastik veya epiklastik seviyenin içerisinde bulunur. Spilitleşme ve keratofirleşme bu kayaçları da önemli ölçüde etkilemiştir. Tüm lokasyonlardaki kayaçlar toleyitik-kalk alkalen geçişlidir. MgO'e karşı ana ve iz element Harker diyagramlarında Güney Zondaki örneklerin Kuzey Zondakilere göre daha diferansiye oldukları görülür. Okyanus ortası sırtı bazaltı normalleştirilmiş iz element diyagramında, yitim volkanizmasının karakteristikleri olan büyük iyon yarıçaplı element zenginleşmesi ve negatif Nb anomalisini gösterir. Nadir toprak element yönsemelerinde hafif nadir toprak elementlerce zenginleşme görülür ve (La/Lu)N oranlan 3 ilâ 24 arasında değişir. Ayrışmaya dayanıklı yüksek alan enerjili elementlerin kullanıldığı ayırtman diyagramlarda incelenen örneklerin yitim ile ilişkili alanlarda yer aldıkları görülmüştür. Anahtar Sözcükler: Doğu Pontid'ler, Jura volkanitleri, Jeokimya,