Purkinje hücresinde bulunan iyonik atomların dinamiğinin bölmeli modellemeye dayalı olarak incelenmesi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Karadeniz Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Fen Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2001

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MAHMUT ÖZER

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): TEMEL KAYIKÇIOĞLU

Özet:

ÖZET Bu tezde, serebellar Purkinje hücresinde bulunan iyonik akımların kinetikleri ayrık soma, ana dendrit, düzgün dendrit ve dikensi dendrit bölme modelleri için ayrıntılı olarak incelenmektedir. Bu bölmelerin her biri için akım-kenetleme analizi yapılmaktadır. Bu bölmeler birleştirilerek bir Purkinje hücre modeli oluşturulmakta, daha sonra iyonik akımların somatik membran potansiyeline etkileri bir kaç durum için incelenmektedir. Bölmeli modelleme yaklaşımı, nöronun fizyoloji ve morfolojisinin yüksek dereceli ayrıntılarını gözönüne almaktadır. Model, literatürde Purkinje hücrelerinde mevcut olduğu belirtilen on adet farklı, gerilime ve iyonik konsantrasyona bağlı aktif membran kanalları içermektedir. Bu kanalların aktivasyon ve inaktivasyon kinetiklerini belirleyen matematiksel denklemlerin parametreleri, bu modelden elde edilen potansiyeller, gerçek deneylerde kaydedilen potansiyellere benzer olacak şekilde belirlenmiştir. Purkinje hücresi üzerine literatürde rapor edilen ayrıntılı modelleme çalışmalarında iyonik akımların sürekli-hal aktivasyon ve inaktivasyon eğrileri iyonik akımların ilgili hız fonksiyonlarından hesaplanmaktadır. Bu çalışmada, iyonik akımların sürekli-hal aktivasyon ve inaktivasyon dataları için Marquardt-Levenberg parametre kestirim algoritması kullanılarak eğriler uydurulmuştur. Ayrıca aktivasyon ve inaktivasyon zaman sabitleri, ve iyonik kanal kapılarının olasılık dağılımı dataları için eğriler uydurulmuştur. Böylece iyonik akımların kinetikleri daha sağlam bir şekilde analiz edilebilmekte, ayrıca çok sayıda bölme içeren modellerde simülasyon süresi önemli bir şekilde azalmaktadır. Anahtar Kelimeler: Purkinje hücresi, Bölmeli modelleme, İyonik akım, Kinetik, Aktif membran, Aktivasyon, İnaktivasyon VIII