İktisat Teorisinde Denge Tartışmaları


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Karadeniz Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İktisat, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2011

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Zeynep BANK

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): ERSAN BOCUTOĞLU

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Leon Walras'ın genel denge analiziyle dengenin varlığını, tekliğini ve kararlılığını ispatlamaya çalışmasıyla birlikte başlayan denge tartışmaları günümüze kadar süregelmiştir. Klasik ve neoklasik iktisatçılar genel dengenin varlığını ispatlamak için teorilerinin gerçek hayatla tutarlılığını zayıflatan `zaman' unsuruna yer vermemişlerdir. Tamamen farklı bir iktisadi görüşle ortaya çıkmasına rağmen analizlerini statik bir çerçevede ele alan Keynes, klasiklerde olduğu gibi gerçek hayattan uzaklaşmıştır. Birçok iktisatçı dinamik analizlerin daha gerçekçi olduğunu bilmelerine rağmen teorilerini ayakta tutmak için statik analizlerden vazgeçmemişlerdir. Dinamik analizler dahilinde oluşturulan Dinamik Genel Denge (DGD) modelleri iktisadi olayları daha gerçekçi bir çerçevede ele almaya çalışmıştır. Von Neumann'ın analizi dinamik bir yapıda olmasına rağmen ileriye dönük beklentileri dikkate almaması nedeniyle, dengeye nasıl ulaşılacağı konusunda bilgi vermemektedir. Modern iktisat teorisinde kullanılan denge modellerinin krizlerin öngörülmesindeki başarısızlıklarından dolayı sorgulanmaya başlanmaları DSGE modellerinin itibarını arttırmıştır. Denge üzerinde yapılan birçok araştırmaya rağmen günümüzde halen dengenin kesin olarak varlığı üzerinde uzlaşmayı temsil eden bir model söz konusu değildir. Statik denge modellerinin tahmin amacına uygun fakat varsayımları gereği, gerçek hayattan kopuk olmaları; buna karşılık dinamik denge modellerinin gerçek hayata yakın fakat varsayımları gereği tahmin amacına uygun olmamaları denge konusundaki tartışmaların temel kaynağını oluşturmaktadır. Bu nedenle denge tartışmaları daha uzun süre iktisat teorisinin gündeminde kalacağa benzemektedir.Anahtar Sözcükler: Denge, Statik Genel Denge, Karşılaştırmalı Statik Genel Denge, Dinamik Genel Denge, DSGE