Trabzon il merkezinde 2015 - 2021 dönemi için hava kirliliği ile meteorolojik parametreler arasındaki ilişkinin incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Karadeniz Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Fen Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: KADİR GÖKTUĞ UÇAR
Danışman: Burhan Çuhadaroğlu
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmada; hava kirleticiler ile Trabzon kent merkezinin belirli meteorolojik parametreler ile arasındaki ilişkiler istatistiksel olarak analizi yapılmış ve hâkim rüzgâr yönü ve bu yöne bağlı hızın kirleticilerin hareketlerine etkisi gözlemlenmiştir. EXCEL paket programından faydalanılan bu analizlerde Kasım 2015-Nisan 2021 arasındaki süreç altı ayrı ısınma sezonuna bölünmüştür. Bu altı ayrı ısıtma sezonu Kasım 2015-Nisan 2016, Kasım 2016-Nisan 2017, Kasım 2017-Nisan 2018, Kasım 2018-Nisan2019, Kasım 2019-Nisan 2020, Kasım 2020-Nisan 2021 arasındaki altı aylık dönemlerdir. Bu altı aylık dönemlerde hem kirletici verileri hem de meteorolojik parametreler günlük olarak çalışılmış olup regresyon analizine tabi tutulmuş ve sonuçlar her dönem kendi içerisinde değerlendirilmiştir. İkinci aşamada ise tekrar EXCEL paket programı yardımıyla rüzgâr gülü modeli çalışılmıştır. Kirleticilerin, hâkim rüzgâr yönü ve bu yöne bağlı hızları ile ilişkileri incelenmiştir. Kirletici konsantrasyonlarını azaltıcı yönde esen rüzgâr yönü sayısı Trabzon kent merkezinde az sayıda olmakla beraber radar grafikleri incelendiğinde görülmektedir ki partikül madde için ENE yönünden esen nispeten kuvvetli rüzgâr bir nebze kirlilik azaltmıştır. W yönünden esen kuvvetli rüzgârın ise partikül maddenin yayılımı konusunda etkisi olmamıştır. Aynı şekilde SO2 için incelendiğinde WNW yönünden esen kuvvetli rüzgâr konsantrasyonun azalımı konusunda başarılı olamazken zıt yön olan ESE yönünden esen rüzgâr ise SO2 üzerinde bir nebze azaltıcı etki göstermiştir.